Εκκλησιαστικές παρεμβάσεις στην κοινωνική ζωή των κατοίκων της μητροπόλεως Μηθύμνης (19ος – αρχές 20ού αι.)

by Times Newsroom
  • ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΜΕΛΕΤΗΣ ΝΕΟΥ ΕΛΛΗΝΙΣΜΟΥ περιοδικό ΜΝΗΜΩΝ
  • 12 Οκτωβρίου 2016
  • Παναγιώτης Μιχαηλάρης: Εκκλησιαστικές παρεμβάσεις στην κοινωνική ζωή των κατοίκων  της μητροπόλεως Μηθύμνης (19ος – αρχές 20ού αι.)

Στους κώδικες της μητροπόλεως Μηθύμνης (Λέσβου) έχουν διασωθεί τα αντίγραφα 80 και πλέον πράξεων (55 μητροπολιτικές αποφάσεις, 5 πατριαρχικά γράμματα και 24 αποφάσεις δημογεροντιών των χωριών της επαρχίας αυτής), που πέρα από το πάντα υφιστάμενο πρόβλημα της προικοδοσίας, -πρόβλημα, άλλωστε, που απασχολεί γενικά το νησί από τις αρχές του 18ου αι.-, ευθέως επιχειρούν να παρέμβουν στον τρόπο τέλεσης των βαπτίσεων, αρραβώνων, γάμων καμιά φορά και των κηδειών, με άλλα λόγια να παρέμβουν στις βασικές τελετές που συνθέτουν την κοινωνική ζωή των χριστιανών.

Αν θεωρήσουμε ότι και αυτές ακόμα οι αποφάσεις των δημογεροντιών λαμβάνονται με την παρουσία του μητροπολίτη, που τις επικυρώνει και στην ουσία αποτελούν το κύριο σώμα της μητροπολιτικής απόφασης που ακολουθεί, εκτιμούμε ότι από το 1832 και έως το 1913 τουλάχιστον, γίνεται ευθεία παρέμβαση από έξι αλληλοδιαδεχόμενους μητροπολίτες Μηθύμνης, οι οποίοι με επιμονή ενασχολούνται με το ζήτημα αυτό: την κατάργηση πολυδάπανων εθίμων, την συρρίκνωση των τελετών στο αυστηρό εκκλησιαστικό πλαίσιο, την απάλειψη του επιδεικτικού τρόπου τέλεσης των κοινωνικών εκδηλώσεων, τον περιορισμό εν τέλει κάθε εκδήλωσης που επιτρέπει την επίδειξη πλούτου, ανοιχτής διάθεσης, συγχρωτισμού ανδρών και γυναικών κτλ. Οι απειλές έναντι των παραβατών πολλές: από τις αφοριστικές απειλές στα χρηματικά πρόστιμα, ενίοτε και σωματικές ποινές και κάποτε με την απειλή προσφυγής στην πολιτική εξουσία.

Σο πρόβλημα που τίθεται με την παρούσα εισήγηση είναι αν πρόκειται για τοπική εκδήλωση, δηλαδή αν οι παρεμβάσεις αυτές οφείλονται σε πρωτοβουλία των μητροπολιτών Μηθύμνης απο κοινού με τις τοπικές δημογεροντίες, στις οποίες και οι ίδιοι προιΐστανται, ή, αν την περίοδο αυτή παρατηρείται περαιτέρω αναδίπλωση της Εκκλησίας και προσπάθεια επιστροφής σε ένα συντηρητικό κλίμα αυστηρής τήρησης των ιερών κανόνων και της επιστροφής στον θεωρούμενο ως υποδειγματικό τρόπο χριστιανικής συμβίωσης και συμπεριφοράς.

Ας σημειωθεί, τέλος, ότι από την μελέτη των πράξεων αυτών αναδεικνύονται και ποικίλα στοιχεία της κοινωνικής ζωής των χριστιανών των 31 χωριών της επαρχίας Μηθύμνης του 19ου αιώνα, τα οποία έχουν άμεση σχέση με την ανάδειξη των τοπικών εξουσιών, τη λειτουργία των σχολείων και γενικά με ό,τι συνθέτει τον τρόπο σύνθεσης και λειτουργίας των τοπικών κοινωνιών μιας επαρχίας του ακόμα υπό οθωμανική κατοχή ελληνικού κόσμου.

  • Συζητήτριες: Λυδία Παπαρρήγα-Αρτεμιάδη, Δέσποινα Μιχάλαγα  

Η εκδήλωση πραγματοποιείται στο πλαίσιο του φετινού προγράμματος των Συναντήσεων της Τετάρτης για την περίοδο Οκτ. 2016- Ιαν. 2017, που θα γίνονται κάθε δεύτερη Τετάρτη στα γραφεία της Εταιρείας (Ζωσίμου 11- κάθετος Λασκάρεως) στις 8:00 μμ..

Σχετικά Άρθρα

Αυτή η ιστοσελίδα χρησιμοποιεί cookies για να βελτιώσει την εμπειρία σας. Συνεχίζοντας την περιήγησή σας, δίνετε την συγκατάθεσή σας για την χρήση των cookies. Aποδοχή