Το ΠΑΣΟΚ και ο «διμέτωπος»

by ΕΛΕΥΘΕΡΙΟΣ ΤΖΙΟΛΑΣ

Συνεχίζουμε σήμερα τη συνοπτική παρουσίαση των απόψεών μας για τα κύρια στοιχεία που περιγράφουν, όπως σημειώσαμε, το σημερινό πρόσωπο του ΠΑΣΟΚ και τα ζητήματα που οφείλει να αντιμετωπίσει, περνώντας στο 2ο (Ο διμέτωπος). Θα συνεχίσουμε με το 3ο (Η απολογητική της πολιτικής της πενταετίας και η προέκτασή της στο μέλλον), για να κλείσουμε, με το 4ο (Τη γραμμή : ” κυβέρνηση εθνικής ενότητας με νέο πρωθυπουργό ”).

Υπογραμμίζω και πάλι ότι η διατύπωση -κατάθεση αυτών των απόψεων, αποτελούν συμβολή σ΄ένα διάλογο, που δραματικά απουσιάζει, για ένα πολιτικό χώρο που δεν περιλαμβάνει μόνο το υπαρκτό, περιορισμένο, σήμερα ΠΑΣΟΚ, αλλά αφορά πολύ ευρύτερες, δυνάμεις προερχόμενες από το ΠΑΣΟΚ, που μέσα στη δίνη της κρίσης, αναζητούν μια γνήσια και συγκροτημένη διέξοδο. 2. Ο διμέτωπος. Ο ”διμέτωπος” είναι απόρροια της λογικής του Κέντρου και συνιστά κάθε δύναμη που προσδιορίζεται πολιτικά στο κέντρο, ή εννοεί τον εαυτό της και το ρόλο της ως δύναμη του κέντρου, επιδιώκοντας τη δημιουργία ζωτικού χώρου για τη ίδια και την επιβίωσή της, επιχειρεί να μετατοπίσει τους άλλους πόλους (Δεξιά – Αριστερά), ώστε να υπάρξει και ει δυνατόν να διευρυνθεί ο ΄΄ενδιάμεσος΄΄, αναγκαίος χώρος ζωής και αναπνοής για την ίδια.

Στην πράξη, όμως, κάτω από τη δυναμική των εξελίξεων και την πίεση των πραγμάτων, οι πορεία καθορίζεται από τη διπολικότητα των μεγάλων συμμαχιών, όπως συνήθως αυτή περιγράφεται στο σχήμα : συντηρητικός πόλος – προοδευτικός πόλος. Το Κέντρο, σε θέση ”σάντουϊτς”, συμπιέζεται αμφίπλευρα, αφαιμάζεται εκατέρωθεν (και από Δεξιά και από Αριστερά), αποσυντίθεται οργανωτικά, και οδηγείται να μετατρέψει τον αναποτελεσματικό του ”διμέτωπο”, σε αναγκαστική, όπως συνήθως δικαιολογείται, συμμαχία με τον ισχυρότερο των εξελίξεων (στις περισσότερες των περιπτώσεων με τον συντηρητικό πόλο).

Η Ιστορία και εδώ, στην Ελλάδα, είναι καθαρή στα συμπεράσματά της, τόσο προδικτατορικά (με τη μοιραία διάσπαση της ”΄Ενωσης Κέντρου”, και την παροχή του υποστρώματος και αριθμού πρωταγωνιστών της Ιουλιανής εκτροπής του παλατιού), όσο και μεταδικτατορικά με την αποδιάρθρωση και εν συνεχεία την απορρόφηση του ”Κεντρώου”, περιστασιακά δεύτερου κόμματος, το 1974. Όπως η θέση του ”Κέντρου” δεν είναι, όπως μηχανιστικά, προβάλλεται η προνομιακή θέση, αλλά η θέση της αμφίπλευρης αφαίμαξης, έτσι και ο ”διμέτωπος” , ποτέ δεν ήταν μια ολοκληρωμένη, νικηφόρα στρατηγική, αλλά μια γραμμή αδυναμίας και ήττας, και, τελικά συμβιβασμού με τους κυρίαρχους.

Για την ακρίβεια, τίποτε από τα δύο δεν ανήκει στην παράδοση του ΠΑΣΟΚ, αλλά στις χειρότερες στιγμές ενός δεξιόστροφου κέντρου, με το οποίο ο Ανδρέας Παπανδρέου και οι δυνάμεις που συγκρότησαν το ΠΑΣΟΚ είχαν διαχωρίσει τους δρόμους τους από τη δεκαετία του ’60. Η στρατηγική των μεγάλων συμπαρατάξεων, που αντιστοιχούνταν και εξέφραζε την υπάρχουσα, βαθύτερη κοινωνική αντιπαράθεση-πόλωση (τα μπλόκ κοινωνικών συμμαχιών), όπως αυτή συγκροτούνταν και προσανατολίζονταν πολιτικά έδινε νικηφόρα δυναμική στο ΠΑΣΟΚ, το οποίο αποτελούσε τη δύναμη-κορμό του άλλου δρόμου, της Αλλαγής. Δύναμη -κορμό, δύναμη κεντρική (=ηγεμονική), αλλά όχι του Κέντρου. Στις τωρινές συνθήκες : η μετεξέλιξη του ”διμέτωπου”, σε γραμμή συμμαχίας με τον συντηρητικό πόλο, δηλαδή με τη ”Ν.Δ.”, ως κυρίαρχη δύναμη του συντηρητικού τόξου, στην περίπτωση του σημερινού ΠΑΣΟΚ (με ευθύνη της ηγεσίας του), θεωρείται βέβαιη και από πολλούς ”φυσιολογική εξέλιξη” (!), και λόγω της πρόσφατης διετούς κυβερνητικής συνεργασίας και της απολογητικής γραμμής του για το σύνολο της πενταετίας (2010-2014), αλλά και της πολιτικής του σύμπλευσης επί των ουσιαστικά κρισιμότερων (με τις θέσεις του Κ.Μητσοτάκη).

Προς την κατεύθυνση αυτή (της συμμαχίας με τη ”Ν.Δ.”), συντελούν δυνάμεις με ισχυρή εσωκομματική πίεση και παραχωρημένες θεσμικές θέσεις πρώτης γραμμής, αλλά κυρίως, αυτή συντελείται λόγω της αδυναμίας και της υπαναχώρησης στο να τερματισθούν και να ανατραπούν πολιτικές και δυνάμεις που ακύρωσαν τη φυσιογνωμία του ΠΑΣΟΚ και καταστρατήγησαν το πολιτικό και προγραμματικό του πλαίσιο. Τελευταία, θεωρούν ότι με την εισαγωγή της έννοιας και του σχήματος του ”δικομματισμού”, ενισχύουν τον πολιτικό λόγο και την τακτική τους.

Ουδέποτε, βέβαια, η έννοια αυτή αποτέλεσε όρο, ή ερμηνευτικό σχήμα, στην ανάλυση, στον κριτικό λόγο και στην πολεμική που άσκησε το ΠΑΣΟΚ. Στον ελληνικό δημόσιο βίο, ο ”δικομματισμός” εισήχθη και πολυχρησιμοποιήθηκε, χωρίς ωστόσο να πείσει και να αποδώσει πολιτικά, από την παραδοσιακή Αριστερά, η οποία σύμφωνα με τη δική της οπτική, εννοούσε την εναλλαγή ουσιαστικά δύο κομμάτων του αστικού φάσματος στην εξουσία με την περιθωριοποίηση της Αριστεράς. Την έννοια αυτή, και το αντίστοιχο σχήμα, δανείσθηκαν και δυνάμεις του ”κεντρώου φάσματος”, οι οποίες όμως το ενέγραφαν στην τακτική του διμέτωπου και αποσκοπούσαν στην δημιουργία κριτικής πίεσης για τη διεύρυνση του ”ενδιάμεσου” δικού τους χώρου, μεταξύ των δύο ισχυρών κομμάτων που βρισκόταν στα δεξιά και αριστερά τους και τους συνέθλιβαν.

Αποτελεί ομολογία αδυναμίας ουσιαστικής κριτικής και δομικής αντιπολίτευσης η προσφυγή σε χρήση από ένα Προοδευτικό Φορέα εννοιών και όρων , όπως ο ”δικομματισμός”. Αν πέρα από τον αναγκαία δημοκρατική πολυφωνία, το κεντρικό ζητούμενο για την επίτευξη προοδευτικών εξελίξεων και κατακτήσεων (δηλαδή , το κεντρικό ζήτημα της Πολιτικής) είναι η συγκρότηση και ανάπτυξη ενός ισχυρού πολιτικού πόλου με στήριξη και αναφορά σε ευρεία κοινωνική συμμαχία, απέναντι στην συντηρητική παράταξη (τον δεύτερο – αντιπαρατιθέμενο πόλο), τότε , κατά μία έννοια, ο διπολισμός (και ως παρεπόμενο υποσύνολο του ο ”δικομματισμός”) είναι πολιτικό επιδιωκόμενο, κι όχι απορριπτέα, καταγγελλόμενη συνθήκη.

Η δραστική, επείγουσα μετακίνηση του ΠΑΣΟΚ από τον εγκλωβισμό σε αντιλήψεις του Κέντρου και του ”διμέτωπου”, προς το έδαφος του προοδευτικού πόλου, όπου και η ιστορική του συνέχεια, αποτελεί προτεραιότητα ζωτική. Απαιτείται, εδώ, ανατρεπτική διόρθωση στον ισχνό, παγιδευμένο, ανιστορικό επίσημο κομματικό λόγο, ανατρεπτική επανασύνδεση με έννοιες ουσίας και προοπτικής που σχετίζονται με την ίδια την ύπαρξη και την αποστολή του ΠΑΣΟΚ. Και αυτές είναι του δημοκρατικού, εναλλακτικού, σοσιαλιστικού πόλου απέναντι στις συντηρητικές δυνάμεις, τις πολιτικές τους, αλλά και σ΄ όλες τις μεταμορφώσεις και τους σφετερισμούς απ΄ όπου κι αν προέρχονται και όπου κι αν στρογγυλοκάθονται. Σε τελική ανάλυση, το ΠΑΣΟΚ, αν είναι να διαλέξει ιστορικά, ανάμεσα στην τελευταία πενταετία (2010 – 2014) , από τη μια, και στην τριαντακονταπενταετία (1974 – 2009), από την άλλη, αφού παραδεχθεί ότι πράγματι αυτές οι δύο περίοδοι συνιστούν ποιοτική αντίθεση (με εκείνη του 2010 – 2014 να αποτελεί την άρνηση του, κατά τη διαλεκτική), οφείλει να διαλέξει αυτή του 1974 – 2009, να την υπερασπισθεί, να τη διδαχθεί, και να πραγματοποιήσει το ποιοτικό άλμα: όχι μόνο της επανασύνδεσης, αλλά κυρίως του εμπλουτισμού, της ανάπτυξης στα νέα δεδομένα και να της ποιοτικής και πολύμορφης ανανέωσης.

The following two tabs change content below.
ΕΛΕΥΘΕΡΙΟΣ ΤΖΙΟΛΑΣ

ΕΛΕΥΘΕΡΙΟΣ ΤΖΙΟΛΑΣ

Ο Ελευθέριος Τζιόλας είναι Χημικός Μηχανικός, Ελεύθερος επαγγελματίας, Συγγραφέας, με σαρανταπεντάχρονη παρουσία και συμμετοχή στο προοδευτικό κίνημα, εκδότης του ηλεκτρονικού περιοδικού ''e-Δίαυλος'', π. Υφυπουργός και Βουλευτής του ΠΑΣΟΚ και ηγετικό του στέλεχος, τ. Αναπληρωτής Νομάρχης Θεσσαλονίκης, πρώτος μεταδικτατορικός Πρόεδρος της ΦΕΑΠΘ.

Σχετικά Άρθρα

Αυτή η ιστοσελίδα χρησιμοποιεί cookies για να βελτιώσει την εμπειρία σας. Συνεχίζοντας την περιήγησή σας, δίνετε την συγκατάθεσή σας για την χρήση των cookies. Aποδοχή