Έργο του Ντίνου Παπασπύρου

  • Γράφει ο  Πέτρος Γαργάνης

Διάσημος ως δημοφιλής τόπος συναθροίσεων αλλά και γονίμων περαιτέρω κοινωνικών δραστηριοτήτων! Κυρίως όμως σαν μυθική στάση του πολύπαθου ΟΑΣΘ, σημείο αναφοράς για τη διεκπεραίωση των δυτικών και πέραν της πυρίκαυστης ζώνης συνοικιών της συμβασιλεύουσας. Στην είσοδο του Αλκαζάρ συνήθως μαζευόμασταν πλήρεις παραστάσεων από καφετέριες και μπαρ, αν και πιο συχνά τρώγαμε πόρτα, καθότι αδύνατο να καμινεύσουμε τον άκρατο της νιότης ενθουσιασμό!

Περισσότερο πολύτιμος παρά αξιόπιστος σαν σύμμαχος ο ΟΑΣΘ, φρόντιζε για την ασφαλή και απρόσκοπτη επιστροφή σε σπίτια και αυλές, απαλλάσσοντάς μας απ’ τις βασανιστικές μεταμεσονύκτιες ανηφόρες της Άνω Πόλης. Αρκεί βεβαίως να φθάναμε έγκαιρα στη στάση, με τα περιθώρια να εξαντλούνται λίγο πριν τα μεσάνυχτα, με το τελευταίο δρομολόγιο. Ξεκαθαρίζω ότι στο λυκόφως της εφηβείας δεσμευόμασταν από μία κατάλληλα διαμορφωμένη λίστα προαπαιτούμενων κανόνων συμπεριφοράς που όλως καταχρηστικώς, καθόριζε και τη χρονική διάρκεια των πονηρών μας περιπάτων.

Επρόκειτο περί συνειδητής επιλογής το Αλκαζάρ. Μπορούσαμε να περιμένουμε το λεωφορείο σε εγγύτερες της έδρας των δραστηριοτήτων μας στάσεις, Βενιζέλου και Πλατεία Ελευθερίας δηλαδή, ελαχιστοποιώντας το ρίσκο της εκτός χρόνου έλευσης και ως εκ τούτου μάταιης αναμονής. Όμως έτσι θα χάναμε την ευκαιρία να απολαύσουμε τη βιτρίνα του κινηματογράφου που λειτουργούσε στην αυλή του ιερού κάποτε τεμένους. Και είχαμε σοβαρό κίνητρο, γιατί παρά τις προσπάθειες του σινεφίλ ιδιοκτήτη να κερδοσκοπήσει με αξιοπρέπεια, ολίσθησε εν τέλει στην τσόντα. Ανώφελο όμως και αυτό! Μετά την απεγνωσμένη τελευταία, έντιμη παρόλα αυτά επιχειρηματική του απόπειρα, έβαλε οριστικά λουκέτο, άμεσα πληττόμενος απ’ τον ανταγωνισμό των ανελέητων video club!

Όμως δεν επέδρασε στον αστικό ιστό σαν εμβληματικό απλά και μόνο τσοντάδικο. Εναλλακτικός χώρος πολιτισμού, με συχνές συναυλίες τις οποίες κατά βάσιν αποφεύγαμε παρά τη σφοδρή δική μου επιθυμία. Μου ‘χαν νωρίτερα αποδοθεί βαρύτατες και όχι άδικες κατηγορίες δόλιας χειραγώγησης για να παρακολουθήσουμε τους Χειμερινούς Κολυμβητές του Μπακιρτζή σε μια από τις πρώτες επίσημες, ίσως και την πρώτη στην γενέθλια τους πόλη, εμφανίσεις. Ίδιος και απαράλλαχτος ο Αργύρης! Μα τον Θεό και τότε για εξήντα έμοιαζε!

Αυτή πάνω κάτω ήταν η εν γένει συμπεριφορά απέναντι στα οθωμανικά μνημεία. Ίσως όχι τέλος πάντων με τόση απαξίωση ώστε να μετατρέπονται εν συνόλω σε τσοντάδικα, αλλά ποικιλοτρόπως: Τσαγκαράδικα, παλιατζίδικα και πολλά άλλα δευτερεύοντα που δεν αξίζει ν’ αναφέρω. Όμως δεκαετίες πλέον έπαψε η ύβρις. Έκτοτε το Αλκαζάρ αναστηλώνεται ράθυμα αναβαθμίζοντας την προβληματική του σχέση με την πόλη, επιτρέποντας της να διαχειριστεί την αμηχανία που αισθάνεται για το οθωμανικό της παρελθόν. Μια διαδικασία που ξεκίνησε στα τέλη του ’80, όταν και άρχισαν να διαμορφώνονται ιστορικές περιοχές και κτίρια στεγάζοντας σε κάθε περίπτωση πιο συμβατές εμπορικές κυρίως δραστηριότητες.

Το ’92 αν θυμάμαι καλά, φιλοξενήθηκε στο Αλατζά Ιμαρέτ μια εικαστική έκθεση της σχολής μου, του North College, σοφά ανταποκρινόμενο στις νέες τάσεις που δημιουργούνταν εκείνη την εποχή.

Αφήνει τεράστια οικονομικά αλλά και διπλωματικά κέρδη, η συμφιλίωση με το παρελθόν, αναδεικνύοντας τον ιστορικό χαρακτήρα μιας καθόλα σύγχρονης ευρωπαϊκής μητρόπολης που μόνο το μετρό της λείπει! Δίνει ταυτόχρονα απαντήσεις που προϋπάρχουν των προκλήσεων, σε μια περίοδο που ο γείτονας αποφασίζει να συμπεριφερθεί σαν άξεστος, χωριάτης προβάλλοντας την ισχύ του σε επιβεβαίωση της πολιτιστικής του μειονεξίας!

Η πάλαι ποτέ υποδειγματικά ανεξίθρησκη Οθωμανική Αυτοκρατορία, δεν άφησε ιστορικό στίγμα χάριν των επιτευγμάτων της σε γράμματα και τέχνες. Εφόσον δεν κατάφερε να παραδώσει μνημεία αντίστοιχα των χριστιανικών ναών πόσο μάλλον της Αγίας Σοφίας, κατέρρευσε υπό το βάρος και της πολιτιστικής της ένδειας, αρνούμενη να προσαρμοστεί, παρά τον δυτικότροπο προσανατολισμό του Κεμάλ. Λίγα πράγματα δηλαδή, μισοτελειωμένα! Όπως το ίδιο σταθερά αναγνωρίζεται και στους ανεξέλικτους κληρονόμους της, δέσμιοι απ’ το κατακτητικό τους παρελθόν το οποίο δοθείσης ευκαιρίας επαναφέρουν στο προσκήνιο σαν μοναδικό τους επίτευγμα. Παρόλα αυτά δεν είναι ακατόρθωτο να συμβιβαστούν συνθηκολογώντας με την πάντα πρόθυμη Δύση. Με τους ισλαμιστές όμως πλέον αδύνατο.

The following two tabs change content below.
Πέτρος Γαργάνης
Ο Πέτρος Γαργάνης, γεννημένος και μεγαλωμένος στην Θεσσαλονίκη καταγόμενος από την Φλώρινα, με μουσικές κατά βάση σπουδές στο Κρατικό Ωδείο Θεσσαλονίκης, ασχολήθηκε με την λογοτεχνία, την λογοκριτική και την αρθρογραφία συνεργαζόμενος με διάφορα έντυπα και εφημερίδες. Συγγραφέας της νουβέλας Μια γειτονιά είμαστε από τις εκδόσεις του Παρατηρητή.
Πέτρος Γαργάνης

Τελευταία άρθρα απόΠέτρος Γαργάνης (δείτε τα όλα μαζί)

Σχετικά Άρθρα

Αυτή η ιστοσελίδα χρησιμοποιεί cookies για να βελτιώσει την εμπειρία σας. Συνεχίζοντας την περιήγησή σας, δίνετε την συγκατάθεσή σας για την χρήση των cookies. Aποδοχή