Για ποια δημόσια ζωή μιλάμε;

by Νίκος Τσούλιας

sinoorigin.com

  • Γράφει ο ΝΙΚΟΣ ΤΣΟΥΛΙΑΣ

Έχουμε διαμορφώσει μια γενική αντίληψη ότι οι αναφορές της δημόσιας ζωής – και εν πολλοίς τηλεοπτικής / εικονικής πραγματικότητας – είναι αυτές που έχουν ενδιαφέρον και ως εκ τούτου αξίζουν της προσοχής μας. «Θέλουμε» να παρακάμπτουμε όμως μια απλή αλήθεια, ότι πολλές πτυχές της προσωπικής μας ζωής έχουν νόημα και αξία, ότι κρύβουν πολλές αλήθειες και ότι ως πτυχές πολλών ανθρώπων αξίζουν της «μελέτης» μας.

Έχοντας «θητεύσει» για μεγάλο χρονικό διάστημα στο πεδίο της δημοσιότητας οφείλω να ομολογήσω ότι αυτή καθ’ εαυτή η δημοσιότητα ασκεί μια γοητεία σειρήνων, αφού και μόνο η αναγνωρισιμότητα σου δίνει πόντους στο παιχνίδι της όποιας φιλοδοξίας και προπάντων στα πεδία της κενοδοξίας. Αυτά κατ’ αρχήν, γιατί γρήγορα αντιλαμβάνεσαι ότι το παιχνίδι της δημοσιότητας είναι κίβδηλο και δεν έχει κανένα βαθύτερο νόημα. Τα περισσότερα δρώντα του είναι φτιασιδωμένα, χωρίς αυθεντικότητα και ουσιαστικούς στόχους, τα δε περισσότερα πρόσωπα είναι “αδειανά πουκάμισα”.

Αντίθετα, η μικροκλίμακα της καθημερινής ζωής μπορεί να μας προσφέρει απίθανους θύλακες αποθησαύρισης πραγματικών αξιών και άξιων ανθρώπων. Ιδιαίτερα η σχολική ζωή είναι μια ατέλειωτη αφήγηση μικρών και διδακτικών ιστοριών, ένα αντάξιο των ουσιαστικών αναζητήσεων πεδίο του ανθρώπου. Αν μάλιστα υιοθετήσεις ή αποδεχτείς το ρόλο της μέλισσας να συλλέγεις μέλι από λουλούδια που μόνο η παιδική και η εφηβική ζωή μπορεί να σου προσφέρει απλόχερα και γενναιόδωρα, τότε διαπιστώνεις ότι έχεις τη θεία δωρεά. Γιατί βρίσκεσαι μέσα σε έναν τόπο, όπου και εσύ διδάσκεσαι διδασκόμενος και νιώθεις την ομορφιά της διαρκούς μάθησης, της συνεχούς έρευνας και αναζήτησης. Ακόμα και το παιχνίδι με τον χρόνο έχει φοβερές προκλήσεις. Κάνεις μάθημα στην Α΄ τάξη Λυκείου σε παιδιά των 15 χρόνων και προσπαθείς να συγκρίνεις ή να συνταιριάσεις ή να αντιπαραθέσεις τη δική σου αντίστοιχη εικόνα ως μαθητή που έχει συμβεί πριν από 10 ή από 20 ή από 30 χρόνια και νιώθεις έναν μετεωρισμό στο κενό και στην αμφιβολία, αλλά παρόλα αυτά γοητεύεσαι γιατί οι τρέχουσες προσλαμβάνουσες παραστάσεις σου σε προκαλούν να ανακατέψεις χρόνους και καιρούς, κουλτούρες και αισθητικές, αξίες και προτεραιότητες μακριά από στείρες ηθικολογίες και από έωλους διδακτισμούς.

Η περίπτωση της σχολικής / εκπαιδευτικής πράξης είναι ένα ζωντανό παράδειγμα ουσιαστικού ενδιαφέροντος, αν και είναι ενδιάμεσης κλίμακας μεταξύ της απόλυτα προσωπικής και εκείνης της γενικής / δημόσιας σφαίρας. Θέτει το ζήτημα μιας ουσιαστικής επαναξιολόγησης των προτεραιοτήτων και των θεωρήσεων της ζωής μας. Με δεδομένο μάλιστα ότι σε κάθε σχολείο, στα δεκάδες χιλιάδες δημοτικά, γυμνάσια και λύκεια όλης της χώρας συμβαίνουν άπειρα συμβάντα από ουσιαστικές όψεις της ζωής μας, μπορεί κάποιος να ισχυριστεί αβασάνιστα ότι οι σχολικές αίθουσες ίσως να είναι και ο πιο προνομιακός αυθεντικός δημόσιος χώρος.

Ο κόσμος αυτός, ο μικρός, ο μέγας δεν έχει ανάγκη προβολής, όπως αποφαίνεται κάθε στοιχείο της τηλεοπτικοποιημένης δημόσιας ζωής. Έχει ισχυρές αναφορές στην ψυχή των παιδιών αλλά και σε σημαντικό βαθμό και σε εκείνη των εκπαιδευτικών, των εκπαιδευτικών που έχουν ενθουσιασμό για την αγωγή και νιώθουν απόλυτη πληρότητα με την άσκηση του πολυσύνθετου εκπαιδευτικού έργου. Έχει θεμελιακές αξίες για την ίδια τη ζωή του ανθρώπου. Θέτω το εξής απλό ερώτημα. Τι μένει από τις χιλιάδες ώρες τηλεοπτικής παρακολούθησης μετά από κάποια χρονική περίοδο και πώς μπορεί να συγκριθεί με τις ποικίλες και δια βίου επιρροές της σχολικής μας ζωής;

Η σύγχρονη κοινωνία είναι σε μεγάλο βαθμό αλλοτριωμένη. Δεν εμπνέει και δεν ενθουσιάζει τον άνθρωπο. Αλλά δεν έχουμε αναζητήσει τις αιτίες για το πώς προκύπτει μια κοινωνία που δεν μας εκφράζει και δεν μας δίνει χαρά και στοχασμό. Συνήθως αναλισκόμαστε στις γενικού τύπου πολιτικές ερμηνείες, θεωρούμε ότι είναι ζήτημα πολιτικών αλλαγών και εφησυχάζουμε ότι δεν μας πέφτει κανένας λόγος αναζήτησης.

Πρόκειται για μεγάλη πλάνη. Έχουμε παραδώσει ακόμα και τα απόλυτα προσωπικά ερμηνευτικά εργαλεία σε μια απροσδιόριστη γενική σφαίρα και αποδεχόμαστε έναν ρόλο παθητικού δέκτη ενός καταναλωτή των κρατουσών θεωριών και απόψεων. Κοιτάμε τα σκύβαλα και χάνουμε το στάρι μέσα από τη χούφτα μας. Προσφέρουμε το χρόνο μας και τη ζωή μας σε ανοησίες της δημόσιας / τηλεοπτικής σφαίρας θεωρώντας ότι αφού όλοι αυτό κάνουν, άρα συμμετέχουμε στο «κοινό βλέμμα», στο δήθεν κοινό πεδίο των ανθρώπων. Έτσι απαξιώνουμε συνειδητά και ασυγχώρητα το προσωπικό μας μικρόκοσμο αλλά και την πραγματική δημόσια ζωή των άπειρων εκφράσεών της στη γειτονιά μας, στην παρέα μας, στα κοινωνικά κινήματα, στους θεσμούς, στην εργασία μας, στις τόσες και τόσες εκδηλώσεις μας.

Αντί να βιώνουμε και να γευόμαστε εκείνα τα πεδία όπου είμαστε υποκείμενα και πρωταγωνιστές της ζωής μας, προσπαθούμε να κλέψουμε φτιασιδωμένη ευτυχία και χαρά από τις εικόνες των άλλων, όπου είμαστε θεατές και τίποτα άλλο. Είναι σαν να έχουμε παρατήσει τη ζωή μας κατά μέρος και να παρακολουθούμε ένα θέατρο σκιών που δεν μας ανήκει. Και το πιο φοβερό είναι ότι δεν το έχουμε αντιληφθεί…

anthologio.wordpress.com/

The following two tabs change content below.
Νίκος Τσούλιας
Ο Νίκος Τσούλιας κατάγεται από την Αυγή Αμαλιάδας. Είναι εκπαιδευτικός στο 3ο Γενικό Λύκειο Ζωγράφου. Έχει εκλεγεί πρόεδρος της ΟΛΜΕ τέσσερις φορές (1996 – 2003) και έχει εκπονήσει διδακτορική διατριβή στην Ειδική Αγωγή. Έχει εκδώσει δύο βιβλία εκπαιδευτικού περιεχομένου τα: “Σε πρώτο πρόσωπο” και “Παιδείας εγκώμιον“. Έχει συνεργαστεί με τις εφημερίδες «Μεσημβρινή» (1980 – 1986) και «Εξόρμηση» (1988 – 1996).Τα τελευταία χρόνια αρθρογραφεί σε εκπαιδευτικά περιοδικά, στην εφημερίδα “Το Άρθρο” και στις εφημερίδες της Ηλείας, “Η Αυγή” και “Η Ενημέρωση”.

Σχετικά Άρθρα

Αυτή η ιστοσελίδα χρησιμοποιεί cookies για να βελτιώσει την εμπειρία σας. Συνεχίζοντας την περιήγησή σας, δίνετε την συγκατάθεσή σας για την χρήση των cookies. Aποδοχή