Γνωρίζουμε την πραγματικότητα;

by Νίκος Τσούλιας
Share this

In The Night In Plyos, Izum

  • Γράφει ο ΝΙΚΟΣ ΤΣΟΥΛΙΑΣ

Προφανώς δεν εννοώ να γνωρίζουμε την «πάσα πραγματικότητα», ό,τι δηλαδή υπάρχει και συμβαίνει αλλά εκείνο το μέρος της πραγματικότητας που ανήκει στο μικροσύμπαν μας, που μας ενδιαφέρει και μας καθορίζει.

Στο εν λόγω ερώτημα η γενική αίσθηση είναι ότι αντιλαμβανόμαστε και γνωρίζουμε το στενό μας περιβάλλον και φυσικά τον εαυτό μας, αλλά συνήθως αιφνιδιαζόμαστε και εκπλησσόμαστε όταν ανακαλύπτουμε ένα γεγονός ή μια κατάσταση με διαφορετικό περιεχόμενο από αυτό που νομίζουμε ότι είναι. Άπειρα είναι τα παραδείγματα αυτής της «κοπής» και δεν μπορούμε να μιλήσουμε για εξαιρέσεις ή για οριακές περιπτώσεις και θα προσπαθήσω να τεκμηριώσω αυτή την άποψη. Θεωρώ ότι η παράθεση παραδειγμάτων με γενικό όμως περιεχόμενο μπορεί να πείσει για του λόγου το αληθές.

Πρώτη περίπτωση, το ζήτημα της υγείας μας. Βλέποντας φαινοτυπικά την υγεία μας σχεδόν πάντα έχουμε τη γνώμη ότι είμαστε καλά. Μπορεί όμως τα πράγματα να μην είναι καθόλου έτσι. Μπορεί, για παράδειγμα, «μια κακή πρωία» να διαπιστωθεί ένα σοβαρό πρόβλημα ασθένειας, το οποίο προφανώς υπήρχε αρκετό καιρό ίσως και χρόνια, χωρίς να μας περνάει από το μυαλό κάτι τέτοιο.

Δεύτερη περίπτωση, η εικόνα που έχουμε για τα παιδιά μας, όταν έχουν αρχίσει να παίρνουν το δρόμο μόνα τους. Η αυτονομία τους κρύβει πολλές φορές και άγνωστα μονοπάτια και αν δεν τα έχουμε διαπαιδαγωγήσει να έχουν άποψη για τη ζωή και να έχουν διαμορφώσει μια σχετικά ισχυρή προσωπικότητα έτσι ώστε να μην ετεροκαθορίζονται, μπορεί ξαφνικά να μάθουμε από ένα περιστατικό ότι έχουν μπλέξει σε μια μορφή παραβατικότητας και παρανομίας ή έχουν βλάψει κάποιον άνθρωπο ή κλπ. Να αναφέρω εδώ και ένα παράδειγμα που είναι αρκετά συνηθισμένο. Στις σπουδές των παιδιών μας έχουμε πάντα την εικόνα, που αυτά μας εκθέτουν όσον αφορά την πορεία τους στο πανεπιστήμιο. Και όμως μπορεί η πρόοδός τους να απέχει πόρρω από την περιγραφόμενη απ’ αυτά ή ακόμα και να έχουν σταματήσει τις σπουδές τους και εμείς να μην ξέρουμε τίποτα.

Τρίτη περίπτωση, οι σχέσεις του ζευγαριού δεν είναι πάντα αυτές που φαίνονται. Μπορεί για τη μια πλευρά του ζευγαριού να συνυπάρχει μια άλλη πρότερη σχέση που ενεργοποιήθηκε από κάποιο τυχαίο περιστατικό ή που προκλήθηκε από επιλογή, και η άλλη πλευρά να μην ξέρει κάτι σχετικό. Και μπορεί αυτή η σχέση να έχει προχωρήσει ή απλώς να υπάρχει θεωρητικά αλλά να είναι στη σκέψη και στην καρδιά ή και να οδηγήσει σε μια φαινομενικά αιφνίδια διακοπή της σχέσης του ζευγαριού με διαζύγιο…

Καλό είναι να πάμε και σε πιο γενικές περιπτώσεις. Η κρίση που μας «συνέβη» μας δίνει αρκετά παραδείγματα. Θεωρούμε λοιπόν ότι η οικονομική μας κατάσταση είναι καλή ή πολύ καλή ή σχετικά καλή κλπ. Εδώ η αξιολόγηση γίνεται με βάση την τρέχουσα κατάσταση των πραγμάτων, η οποία όμως είναι πάντα υπό διαρκή μεταβολή. Έτσι, για παράδειγμα, αν έχουμε δανειστεί ένα σχετικά μεγάλο ποσό χρημάτων και δίνουμε μια μηνιαία οικονομική δόση στην αποπληρωμή του, δεν έχουμε σκεφτεί τι θα συμβεί στην περίπτωση μιας ενδεχόμενης απόλυσής μας από την εργασία μας ή μιας αποτυχημένης επένδυσής μας κλπ.

Αλλά και ως λαός και ως άτομα ξεχωριστά ποτέ δεν αναλογιστήκαμε περί της οικονομικής εξέλιξης της χώρας μας. Είχαμε αποκομίσει μια εδραία πεποίθηση ότι τα οικονομικά μας διαρκώς θα βελτιώνονται ή στη χειρότερη περίπτωση να παραμένουν στάσιμα ή και να χειροτερεύσουν κατ’ ολίγο. Ποτέ δεν πέρασε από το μυαλό μας η σκέψη ότι μπορεί να υπάρξει μια ανατροπή της φαινομενικά καλής κατάστασης των πραγμάτων και να βρεθούμε ως λαός και ως άτομα μετέωροι. Εδώ στο σημείο αυτό θέλω να σημειώσω και το εξής. Δεν συμφωνώ με την άποψη που ισχυρίζεται ότι κανένας δεν ξέρει το «τι θα του ξημερώσει» και τι του επιφυλάσσει το αύριο, γιατί θεωρώ ότι αυτό δεν ισχύει παρά μόνο σε οριακές περιπτώσεις. Κατά την άποψή μου το μέλλον «δεν πέφτει από τον ουρανό», αλλά επωάζεται και γεννιέται από το παρόν και από τις δικές μας αποφάσεις και επιλογές.

Συμπερασματικά, θεωρώ ότι βασικό μας μέλημα πρέπει να είναι η όσο το δυνατόν καλύτερη γνώση της πραγματικότητας – γιατί πολύ απλά αυτό απαιτεί η καλύτερη για τον εαυτό μας πορεία – και κυρίως πρέπει να αγωνιζόμαστε, ώστε η πραγματικότητα που μας αφορά άμεσα να είναι όσο το δυνατόν περισσότερο απόρροια της δικής μας δράσης. Μια τέτοια όψη άλλωστε δεν εμπεριέχει και το μείζον ζήτημα της αυτοπραγμάτωσής μας;

amare-habeo:
“  Eugène Boudin (French, 1824-1898)
Villefranche, 1892
Oil on wood, 41 x 32,7 cm
”

Eugène Boudin (French, 1824-1898), Villefranche, 1892

anthologio.wordpress.com/

Share this
The following two tabs change content below.
Νίκος Τσούλιας
Ο Νίκος Τσούλιας κατάγεται από την Αυγή Αμαλιάδας. Είναι εκπαιδευτικός στο 3ο Γενικό Λύκειο Ζωγράφου. Έχει εκλεγεί πρόεδρος της ΟΛΜΕ τέσσερις φορές (1996 – 2003) και έχει εκπονήσει διδακτορική διατριβή στην Ειδική Αγωγή. Έχει εκδώσει δύο βιβλία εκπαιδευτικού περιεχομένου τα: “Σε πρώτο πρόσωπο” και “Παιδείας εγκώμιον“. Έχει συνεργαστεί με τις εφημερίδες «Μεσημβρινή» (1980 – 1986) και «Εξόρμηση» (1988 – 1996).Τα τελευταία χρόνια αρθρογραφεί σε εκπαιδευτικά περιοδικά, στην εφημερίδα “Το Άρθρο” και στις εφημερίδες της Ηλείας, “Η Αυγή” και “Η Ενημέρωση”.

Σχετικά Άρθρα

Αυτή η ιστοσελίδα χρησιμοποιεί cookies για να βελτιώσει την εμπειρία σας. Συνεχίζοντας την περιήγησή σας, δίνετε την συγκατάθεσή σας για την χρήση των cookies. Aποδοχή