ΚΘΒΕ: Η δεύτερη έκπληξη του έρωτα | Ο λόγος στη γυναίκα | Κριτική

Απάντηση στο διαχρονικό ερώτημα αν ο έρωτας αφαιρεί τη λογική δίνει το έργο του Μαριβώ «Η δεύτερη έκπληξη του έρωτα», με τη σκηνοθετική υπογραφή του Βασίλη Παπαβασιλείου.

by Γιάννης Φραγκούλης
  • Γράφει ο Γιάννης Φραγκούλης

Είδαμε το θεατρικό έργο του Πιέρ Καρλέ ντε Σαμπλαίν ντε Μαριβώ. «Η δεύτερη έκπληξη του έρωτα» ανέβηκε από το Κρατικό Θέατρο Βορείου Ελλάδος. Στο Βασιλικό Θέατρο σε σκηνοθεσία Βασίλη Παπαβασιλείου. Ένα κλασικό έργο που διατηρεί όμως τα στοιχεία της πρωτοπορίας.

ΣΥΝΟΨΗ

Μία απαρηγόρητη Μαρκησία, που έχασε τον άντρα της έναν μήνα μόλις μετά τον γάμο τους. Η Λιζέτ, η πονηρή της υπηρέτρια. Ο εγκαταλελειμμένος από την ερωμένη του Ιππότης. Ο Λουμπέν, ο αφελής υπηρέτης του. Ένας ερωτευμένος Κόμης που διεκδικεί την Μαρκησία ενώσω ο λογοτεχνικός της σύμβουλος, σταχυολογεί ψυχαγωγικά αναγνώσματα για να απαλύνουν τη μοναξιά της. Η επιμονή της Λιζέτ να φέρει κοντά την κυρία με τον Ιππότη προκειμένου να μην χάσει η ίδια τον Λουμπέν που αγαπά, θέτει σε κίνηση έναν ολόκληρο μηχανισμό από δηλώσεις, υπεκφυγές, ανατροπές, παρεξηγήσεις, αποπλανήσεις… και τελικά οδηγεί στην έκπληξη του έρωτα.

Η ΑΠΟΨΗ ΜΑΣ

Μπορεί ο Μαριβώ να μας πει κάτι για τον έρωτα στην εποχή μας; Μία ερώτηση που μπορεί να έχει μία αυτονόητη απάντηση. Ένα «όχι». Όμως στην πραγματικότητα  τα θέμα είναι εντελώς διαφορετικό. Αυτό το έργο γράφτηκε το 1727. Από τότε έχει παρουσιαστεί πολλές φορές στη θεατρική σκηνή παγκοσμίως. Μία ακόμα φορά νομίζω ότι είναι αναγκαία για να τεθεί ξανά το θέμα του έρωτα.

Όντως, αυτό τίθεται όπως το βάζει ο συγγραφέας του έργου. Αφήνει όμως στοιχεία για να βάλουμε τη δική μας προέκταση. Αυτή που θα βρει τα ίδια περίπου θέματα στην εποχή μας. Ο έρωτας έχει λογική; Η καρδιά μιας γυναίκας ανήκει σε αυτήν; Μπορεί να κάνει ότι η ερωτική επιθυμία της προστάζει; Ερωτήματα που ο Μαριβώ με έμμεσο τρόπο απαντάει. Ο θεατής θα βρει τις απαντήσεις διάσπαρτες μέσα στο έργο. Θα πρέπει να φτιάξει τη δική του θεώρηση. Να απαντήσει στο ερώτημα -τι σημαίνει έρωτας;- που βασανίζει και τον ίδιο. Γιατί ο έρωτας είναι βασανιστικός, αυθάδης και περιπαικτικός.

ΟΙ ΠΛΕΥΡΕΣ ΤΟΥ ΕΡΩΤΑ

Ως Αλφείος, Πάνας, Άδωνις, έχει διαφορετικά πρόσωπα. Όλα αυτά αποτυπώνονται στα ανθρώπινα καλλιτεχνικά δημιουργήματα. Στους μύθους, στα λογοτεχνικά έργα, σε όλες τις αφηγήσεις θα δούμε τα διαφορετικά πρόσωπά του. Ο Μαριβώ προτιμά την κωμική πλευρά του. Μόνο που αυτό το κωμικό πολλές φορές αλλάζει όψη μέσα στην παράσταση. Ο Ιππότης πότε παρακαλά, πότε διεκδικεί και πότε θέλει να εκδικηθεί. Μέσα στο κωμικό θα βρούμε το τραγικό και το αντίστροφο. Με άλλα λόγια ο συγγραφέας του έργου υιοθετεί τις μορφές του έρωτα. Όπως αναφέραμε πιο πάνω. Έτσι όπως αποτυπώνονται στην ελληνική μυθολογία.

Ο Βασίλης Παπαβασιλείου έχει διατελέσει καλλιτεχνικό διευθυντής στο Κρατικό Θέατρο Βορείου Ελλάδος, στο παρελθόν. Τώρα έρχεται ως σκηνοθέτης. Με ένα έργο που έχει αγαπήσει. «Η ρητορική του αισθήματος υποκαθιστά το αίσθημα. Στο φινάλε του έργου οι δύο ήρωες απομένουν σαν άδεια σακιά. Στήλες άλατος, μέσα σε ένα μπουρίνι. Κυοφορείτο σε όλη τη διάρκεια του έργου. Τώρα ξεσπά -ω της ειρωνείας!- τη στιγμή που επισφραγίζεται η ένωσή τους.», αναφέρει ο σκηνοθέτης και μεταφραστής του έργου.

Ο σκηνοθέτης Βασίλης Παπαβασιλείου

Ο ΕΣΩΤΕΡΙΚΟΣ ΠΟΛΕΜΟΣ

Γιατί όμως ξεσπά η καταιγίδα; Αυτό είναι ένα σημείο. Η νέα ζωή τους ξεκινά μόλις τώρα. Θα είναι ένας δρόμος στρωμένος με λουλούδια; Όχι σίγουρα μας λέει το έργο. Έχει δίκιο. Οι δύο ψυχικοί κόσμοι θα πρέπει να χαράξουν μία κοινή πορεία. Άρα θα πρέπει να βρουν αυτά τα κοινά στοιχεία του βίου τους. Πράγμα που σημαίνει μία πάλη με τον εαυτό τους. Ένας πόλεμος που κάποιες αναλαμπές του θα είναι ορατές στον άλλον. Η πρώτη αμφισβήτηση μιας ιδεατής πορείας υπάρχει από την  αρχή του έργου. Η Μαρκησία είναι χήρα από έναν άντρα που δεν αγαπούσε. Ο Ιππότης έχει χάσει την ερωμένη του. Το τι θα γίνει με αυτούς μας αφήνει ο συγγραφέας να το φανταστούμε από την αρχή του έργου.

Η Ζωή Μυλωνά, ως Λιζέτ, έπαιξε πολύ καλά. Ο Γιώργος Κολοβός, ως Λιουμπέν, αποδίδει με πιστότητα τον αφελή και χαρωπό υπηρέτη. Η Σταυρούλα Αραμπατζόγλου, ως Μαρκησία, και ο Γιώργος Καύκας, ως Ιππότης, είναι η ραχοκοκαλιά της αφήγησης. Οι τρόποι τους δεν θα πρέπει να έχουν την ελάχιστη υπερβολή. Απέδωσαν σωστά το ρόλο τους. Οι υπόλοιποι χαρακτήρες υποστήριξαν την πλοκή του έργου. Το σκηνικό απέδωσαν τη σκληρότητα, κρατώντας όμως μία ουδετερότητα. Οι φωτισμοί μας έβαλαν στο πραγματολογικό με ακρίβεια. Η σύγχρονη απόδοση του έργου ίσως θα ήθελε κάποιες ανατροπές. Αυτές που θα μας έφερναν πιο κοντά στη σημερινή μας εποχή.

Η ΔΕΥΤΕΡΗ ΕΚΠΛΗΞΗ ΤΟΥ ΕΡΩΤΑ

  • Συγγραφέας: Πιέρ Καρλέ ντε Σαμπλαίν ντε Μαριβώ
  • Σκηνοθεσία: Βασίλης Παπαβασιλείου
  • Μετάφραση: Βασίλης Παπαβασιλείου
  • Συνεργάτης σκηνοθέτης: Νικολέτα Φιλόσογλου
  • Δραματουργία-μουσική επιμέλεια: Νικολέτα Φιλόσογλου
  • Σκηνικά-κοστούμια: Άγγελος Μέντης
  • Βοηθός σκηνογραφίας-ενδυματολογίας: Έλλη Ναλμπάντη
  • Επιμέλεια κίνησης: Δημήτρης Σωτηρίου
  • Φωτισμοί: Ελευθερία Ντεκώ
  • Βοηθός φωτιστή: Αθηνά Μπανάβα
  • Φωτογράφιση παράστασης: Τάσος Θώμογλου
  • Σχεδιασμός δημιουργικού: Σιμώνη Γρηγορούδη
  • Ηθοποιοί: Σταυρούλα Αραμπατζόγλου (Μαρκησία), Γιώργος Καύκας (Ιππότης), Θέμης Πάνου (Ορτένσιος), Ταξιάρχης Χάνος (Κόμης), Ζωή Μυλωνά (Λιζέτ), Γιώργος Κολοβός (Λουμπέν)
  • Θέατρο: Κρατικό Θέατρο Βορείου Ελλάδος (Βασιλικό Θέατρο)
  • Πρεμιέρα: 26/11/2021
  • Παραστάσεις: Τετάρτη στις 19:00, Πέμπτη,Παρασκευή, Σάββατο, στις 21:00 & Κυριακή στις 19:00
  • Πληροφορίες: Κρατικό Θέατρο Βορείου Ελλάδος (τηλ. 2315200200).
The following two tabs change content below.
Ο Γιάννης Φραγκούλης γεννήθηκε στην Αθήνα, το 1960. Σπούδασε χημεία και φωτογραφία στην ΑΚΤΟ. Παρακολούθησε σεμινάρια σημειωτικής, στο Ελληνοαμερικάνικο Κολλέγιο. Το 2009 τέλειωσε το Master in Arts, από το Middlesex University, με θέμα της διατριβής του, «Ο μύθος, μια αφηγηματική διακειμενικότητα». Το 1989 άρχισε να αρθρογραφεί και το 1990 ξεκίνησε να γράφει κριτικές κινηματογράφου. Το 1992 έγινε μέλος της Πανελλήνιας Ένωσης Κριτικών Κινηματογράφου και της FIPRESCI. Το 1994 έγινε μέλος του «Μικρό» (Σωματείο για την ταινία μικρού μήκους), Το 2000 ξεκίνησε να διδάσκει σε σεμινάρια κινηματογράφου. Συμμετείχε σε κριτικές επιτροπές κινηματογράφου. Είναι επιστημονικός σύμβουλος του Εργαστηρίου Almakalma, το οποίο ερευνά τον Ενιαίο Παραστατικό Χώρο. Κείμενά του έχουν δημοσιευτεί στην εφημερίδα Εξόρμηση, στο Μανδραγόρα, στην Ουτοπία, στο Αλμανάκ της ΠΕΚΚ κ.ά. Ίδρυσε το περιοδικό «αντι-Κινηματογράφος», το 1992, το περιοδικό «Κινηματογράφος και Επικοινωνία», το 2000. Επιμελήθηκε και συνπαρουσίασε την εκπομπή «Cineπλάνο», στο 902TV. Ήταν υπεύθυνος για διαδικτυακούς τόπους Ίδρυσε και διευθύνει τους διαδικτυακούς τόπους www.filmandtheater.gr και το www.thessalonikinfo.gr. Έχει μεταφράσει το βιβλίο του Jean Mitry, «Ο ρυθμός και η μουσική στον κινηματογράφο», έχει γράψει τα βιβλία «Η κωμωδία στον παλιό ελληνικό κινηματογράφο», εκδ. Έλευσις, το 2006, «Τι είναι ο κινηματογράφος;», εκδ. Κέντρο Πολιτιστικών Μελετών, «Κώστας Φέρρης», εκδ. της Εταιρείας Ελλήνων Σκηνοθετών. Έχει οργανώσει διάφορες εκδηλώσεις, όπως το Αφιέρωμα στον Παλαιστινιακό Κινηματογράφο, το 2002, την Εβδομάδα Κλασικού Ιαπωνικού Κινηματογράφου κ.ά. Είναι ιδρυτής της Κινηματογραφικής Λέσχης Solaris, η οποία δραστηριοποιείται στη Θεσσαλονίκη. Διευθύνει το Αφηγηματικό Εργαστήριο Fabula, που ερευνά τον Ενιαίο Παραστατικό Χώρο. Έχει σκηνοθετήσει τρείς ταινίες μικρού μήκους, οι δύο πτυχιακές για το Master στο πανεπιστήμιο Middlesex, και την ταινία-ντοκιμαντέρ «Στιγμή απολιθωμένη».

Τελευταία άρθρα απόΓιάννης Φραγκούλης (δείτε τα όλα μαζί)

Σχετικά Άρθρα

Αυτή η ιστοσελίδα χρησιμοποιεί cookies για να βελτιώσει την εμπειρία σας. Συνεχίζοντας την περιήγησή σας, δίνετε την συγκατάθεσή σας για την χρήση των cookies. Aποδοχή