Μια άλλη άποψη για τα Ιουλιανά

by ΜΗΝΑΣ ΤΑΥΛΑΡΙΔΗΣ
  • Γράφει ο Μηνάς Ταυλαρίδης

Με τον όρο Ιουλιανά ή Αποστασία η κυρίαρχη αστική ιδεολογία περιγράφει την πολιτική κρίση που ξέσπασε στην Ελλάδα και επικεντρώνεται στο βασιλικό πραξικόπημα της 15.7.1965 με την παραίτηση του εκλεγμένου με ποσοστό 52,72% Πρωθυπουργού Γ. Παπανδρέου και τον διορισμό από το Παλάτι διαδοχικών Κυβερνήσεων με αποστάτες της Ε.Κ. και αργότερα και με την συμμετοχή της ΕΡΕ. Κυβερνήσεων, που ήταν αποτέλεσμα χρηματισμού και υποσχέσεων ανάληψης πολιτικών αξιωμάτων.

Πρωταρχικό ρόλο εκτός από τον Γκλύξμπουργκ έπαιξε και ο Κωνσταντίνος Μητσοτάκης, που ο Λαός τον ονόμασε «Αρχιερέα της Αποστασίας». Ο Λαός ξεκίνησε ανένδοτο αγώνα με τις διαδηλώσεις, τις πορείες και τις συγκρούσεις με την Αστυνομία να διαρκούν 70 ημέρες (16.7.1965 έως 25.9.1965), που εκτός από δεκάδες τραυματίες είχαν κι έναν νεκρό, τον Σωτήρη Πέτρουλα, στις 21.7.1965.

Η αποστασία αυτή και η ανάμειξη του Παλατιού οδήγησε τη Χώρα σε μια παρατεταμένη περίοδο πολιτικής αστάθειας που τελικά έφερε την Χούντα των Συνταγματαρχών το 1967.

Για πολλούς όχι μόνο η λέξη «Ιουλιανά» αλλά η εποχή και η σημασία της είναι κάτι το εντελώς άγνωστο. Σε αρκετούς «θυμίζει κάτι» στο οποίο πρωταγωνίστησε ο Μητσοτάκης. Μόνο για λίγους η λέξη «Ιουλιανά» προσδιορίζει μια συγκεκριμένη πολιτική ανωμαλία που διαπράχτηκε το 1965. Και όμως αυτά που συνέβησαν στην Ελλάδα στις 15 Ιουλίου 1965 και τις αμέσως επόμενες ημέρες αποτελούν ένα από τα μεγάλα ορόσημα της σύγχρονης πολιτικής μας ιστορίας.

Τα γεγονότα εκείνων των ημερών, δημιούργησαν το πολιτικό, το φιλοσοφικό και το ηθικό περίγραμμα μέσα στο οποίο αναπτύχθηκαν όλες οι παρασιτικές κυβερνητικές ζυμώσεις, που έκτοτε έφεραν μια στρατιωτική δικτατορία και φαλκίδευσαν την εθνική έκταση του Ελληνισμού, με την προδοσία της Κύπρου.

Η άρχουσα τάξη στην Ελλάδα προσπαθεί να ξορκίσει τη μνήμη αυτών που πραγματικά συνέβησαν στα λεγόμενα «Ιουλιανά». Ο λόγος είναι ότι τότε ο Λαός με τις καθημερινές διαδηλώσεις καθόρισε (ή αν θέλετε αγωνίστηκε για να καθορίσει) τις εξελίξεις. Τα γεγονότα εκείνων των 70 ημερών παρουσιάζονται σαν μια «ανωμαλία» μέσα στο δημοκρατικό πολίτευμα : παρασκήνια, παζάρια, εκβιασμοί και εξαγορές που οργανώνονταν στο Παλάτι, στο Κοινοβούλιο και στα γραφεία των μεγαλοεκδοτών.

Τα γεγονότα που συνέβησαν τον Ιούλη του 1965 κατά την άποψή μου είναι η μεγαλύτερη κοινωνική έκρηξη μετά την ΕΑΜική αντίσταση (1941-1944). Ήταν ένα είδος «ελληνικού Μάη του ’68» και αποτέλεσαν τη βασική τομή στη νεώτερη ιστορία της Πατρίδας μας . Στην πραγματικότητα το βασιλικό πραξικόπημα ήταν η αφορμή, η σταγόνα που ξεχείλισε το ποτήρι.

Τα Ιουλιανά ξέσπασαν μεν ξαφνικά, με αφορμή το βασιλικό πραξικόπημα, αλλά είχαν προηγηθεί διεργασίες χρόνων. Από το 1963 έχουμε μια έξαρση του Λαϊκού Κινήματος εξ αιτίας της εκρηκτικής κατάστασης στην Κύπρο με τεράστιες διαδηλώσεις στην Αθήνα, που καταδίκαζαν τις όποιες απόπειρες διχοτόμησης του νησιού, που περιείχαν ένα συλλογικό μένος κατά του ΝΑΤΟ και των Αμερικανών και που ήταν ο καμβάς πάνω στον οποίο εξυφάνθηκε πλέον η παρέμβαση των μαζών στο ελληνικό πολιτικό προσκήνιο με όρους προνομιακούς ακόμα και στο «εθνικό» πεδίο.

Από την άποψη αυτή τα Ιουλιανά και η «αποστασία» ήταν το τελευταίο χαρτί που έπαιζε η ολιγαρχία, για να οχυρωθεί πίσω από ένα αυταρχικότερο κράτος, που θα ποδηγετούσε το Λαϊκό Κίνημα και που θα έχαιρε όμως κάποιας στοιχειώδους δημοκρατικής νομιμότητας, αφού δεν ήταν οι συνθήκες και το ίδιο έτοιμο για μια ανοικτή δικτατορία.

Αλλά πως αντέδρασε η Ε.Κ. και τα κόμματα της Αριστεράς στο όλο και διογκούμενο λαϊκό κίνημα. Στα Ιουλιανά σε διάστημα 70 ημερών έγιναν 400 περίπου λαϊκές συγκεντρώσεις σε όλη τη Χώρα, που εξελίχθησαν σε πρωτοφανείς σε μαζικότητα διαδηλώσεις με συμμετοχή δεκάδων, πολλές φορές και εκατοντάδων χιλιάδων ανθρώπων, που αγνοούσαν το ξύλο, την τρομοκρατία, τις συλλήψεις, τους τραυματισμούς.

Στην Αθήνα, που τότε είχε γύρω στους 2,5 εκατ. κατοίκους, το 1 εκατ. και πλέον, είχε κατέβει στους δρόμους την ημέρα που ο Γ. Παπανδρέου πήγε στα Ανάκτορα να υποβάλλει την παραίτηση του.

Την Τετάρτη 21 Ιούλη, οι φοιτητές διαδήλωσαν στα Προπύλαια και η αστυνομία χτύπησε βάναυσα τη συγκέντρωση. Το αποτέλεσμα ήταν 300 τραυματίες και ένας νεκρός: ο Σωτήρης Πέτρουλας. (Στις 21.7. θα αναφερθούμε σ΄ αυτόν). Το όνομά του γίνεται θρύλος και σύμβολο της αντίστασης και στην κηδεία του κατεβαίνουν δεκάδες χιλιάδες διαδηλωτές.
Κορυφαία στιγμή των λαϊκών αντιδράσεων ήταν και η πανεργατική πολιτική απεργία στις 27 Ιούλη. Όλη η Αθήνα νέκρωσε εκείνη τη μέρα και μια τεράστια λαοθάλασσα κατευθύνθηκε προς το Σύνταγμα.

Όμως, αυτή η δυναμική έμεινε ανεκμετάλλευτη, τόσο από την ηγεσία της Ε.Κ., όσο και από αυτήν της ΕΔΑ (που είχε στις τάξεις του και το ΚΚΕ). Όλη αυτή η κοινωνική έκρηξη, παρά την τεράστια αυθόρμητη δράση του κόσμου, έμεινε χωρίς οργάνωση, χωρίς σωστή καθοδήγηση και ηγεσία και φυσικό ήταν κάποια στιγμή να υποχωρήσει.

Παρόλο που οι κυβερνήσεις των αποστατών έπεφταν η μία πίσω από την άλλη, ούτε η Ένωση Κέντρου, ούτε η ΕΔΑ έβαλαν ζήτημα ανατροπής της Βασιλείας. Οι πολιτικές ηγεσίες επιδίωκαν μόνο την επιστροφή στην «κοινοβουλευτική ομαλότητα». Και ήταν λάθος της τότε ηγεσίας της Αριστεράς, που δεν αμφισβήτησε το πολιτειακό ζήτημα της Χώρας και δεν καθοδήγησε τον Λαό στην ανατροπή της Βασιλείας και στην εγκατάστασης της Λαϊκής Κυριαρχίας.

Στα Ιουλιανά, κυριάρχησε μια ολοένα εντεινόμενη απόκλιση του ζωντανού κινήματος από την πολιτική των ηγεσιών της ΕΔΑ και της ΕΚ. Η σύμπλευση και η κοινή στάση της βάσης του Κέντρου και της Αριστεράς, που τότε ήταν ολοφάνερη και είχε μια ανεπανάληπτη δυναμική, ουδέποτε άρεσε στον Γ. Παπανδρέου, ο οποίος δεν μπόρεσε να μετουσιώσει την αντίσταση του Λαού στην αποκατάσταση μιας πραγματικής Δημοκρατίας, που θα θωράκιζε το πολίτευμα και θα απέτρεπε τις όποιες μελλοντικές απόπειρες κατάλυσης της Δημοκρατίας και εγκατάστασης δικτατορικών καθεστώτων .

The following two tabs change content below.
ΜΗΝΑΣ ΤΑΥΛΑΡΙΔΗΣ

ΜΗΝΑΣ ΤΑΥΛΑΡΙΔΗΣ

Σπούδασε οικονομία και φιλοσοφία στη Γερμανία, όπου είχε αγώνες ενάντια στην Χούντα μέσα από τις τάξεις του ΠΑΚ. Για χρόνια υπήρξε Γενικός Γραμματέας της Ομοσπονδίας Ελληνικών Φοιτητικών Ενώσεων Δ. Γερμανίας και σύνεδρος σε Πανσπουδαστικά συνέδρια στην Ελλάδα. Εκπρόσωπος των ξένων φοιτητών στο σύλλογο φοιτητών του Πανεπιστημίου του Σααρμπρύκεν. Μέλος του Κεντρικού Συμβουλίου της ΠΑΣΠ από το πρώτο της συνέδριο και ιδρυτικό μέλος του ΠΑΣΟΚ, όπου και διετέλεσα από το Φλεβάρη του 1986 έως το 1994 μέλος της Κεντρικής του Επιτροπής. Μέλος του συλλόγου εργαζομένων στην Εμπορική Τράπεζα με συμμετοχή σε 5 συνέδρια της ΟΤΟΕ ως σύνεδρος.

Σχετικά Άρθρα

Αυτή η ιστοσελίδα χρησιμοποιεί cookies για να βελτιώσει την εμπειρία σας. Συνεχίζοντας την περιήγησή σας, δίνετε την συγκατάθεσή σας για την χρήση των cookies. Aποδοχή