Ο Μάης του ’68 στη Γαλλία

by ΜΗΝΑΣ ΤΑΥΛΑΡΙΔΗΣ
  • Γράφει ο Μηνάς Ταυλαρίδης

Στις 7 του Μάη είχα αναρτήσει ένα κείμενο με τίτλο «1968 φόρος τιμής σε μια χρονιά κλειδί», μια χρονιά που γέννησε επαναστάσεις, εξεγέρσεις και συγκρούσεις. Μια χρονιά ονείρων και απογοητεύσεων, αλλά και ελπίδων για έναν κόσμο καλύτερο, για μια κοινωνία πιο ανθρώπινη, για ένα λαϊκό κίνημα πιο δυνατό και πιο απαιτητικό. Το σημαντικότερο ίσως γεγονός την χρονιά αυτή ήταν ο Γαλλικός Μάης του 68. Ένας μήνας σημαντικός όχι μόνο για την Γαλλία αλλά και για ολόκληρο τον κόσμο.

Ο γαλλικός Μάης, που ξεκίνησε εν μέσω ενός εκρηκτικού διεθνούς πλαισίου από τους φοιτητές, για ν’ ακολουθήσει και να ενωθεί μαζί τους η εργατική τάξη και γενικά ο εργαζόμενος Λαός, «αποτέλεσε τη μεγαλύτερη γενική εργατική απεργία της Ιστορίας». Με συνθήματα όπως «απαγορεύεται να απαγορεύεις» και «η φαντασία παίρνει την εξουσία» έφερε στην καθημερινή ζωή της χώρας καινούργια πολιτιστικά, πολιτικά και κοινωνικά στοιχεία και άλλαξε τη μέχρι τότε επικρατούσα παραδοσιακή γαλλική κοινωνία. Αλλά και οι ιδέες της Αριστεράς, προερχόμενες από διάφορες πλευρές, συμπλέχτηκαν και οπωσδήποτε μακροχρόνια αλληλοεπηρεάστηκαν.

Ένας φοιτητής εκσφενδονίζει πέτρες στην αστυνομία στο Παρίσι κατά τη φοιτητική εξέγερση του Μαΐου 1968. Οι διαδηλώσεις μεταμόρφωσαν τη Γαλλία.

Εδώ συμβαίνει το αντίστροφο. Αστυνομικός εναντίον φοιτητών

Τρία ήταν τα χαρακτηριστικά της εξέγερσης :

1.) Ταρακούνησε συθέμελα το κοινωνικό και πολιτικό κατεστημένο της Γαλλίας, βυθίζοντας τη χώρα στο χάος και απειλώντας να ανατρέψει την ισχυρή κυβέρνηση Ντε Γκολ.

2.) Δεν είχε φυσικές ηγεσίες και ιεραρχίες, αλλά διακατέχονταν από τον αυθορμητισμό και την αναρχία που ήταν η φυσική ιδεολογία του. Και είναι λάθος να πιστέψει κανείς, ότι το φυσικό όπλο της εξέγερσης ήταν η πολιτική ανάλυση, που απόρρεε από τα κείμενα του Μαρξ, του Λένιν και του Μάο. Το φυσικό του όπλο ήταν τα γκράφιτι, οι αφίσες και τα μικρόφωνα και κυρίως η θέληση των νέων να ανατρέψουν τα κατεστημένα σε όλα τα επίπεδα.

3.) Ο Μάης του 68 ήταν το αίτημα της νεολαίας για ελευθερία της έκφρασης και η αντίθεσή της σε κάθε μορφή απαγόρευσης του συντηρητικού γκολικού καθεστώτος και της αστικής τάξης. Αίτημα που ένωνε τις προσδοκίες ενός ετερόκλητου ιδεολογικά νεανικού κινήματος, που δεν καθοδηγούνταν από πουθενά και από κανέναν.

Ο Jacques Sauvageot, δεξιά, ένας από τους ηγέτες της διαμαρτυρίας και άλλοι φοιτητές που βαδίζουν στο Παρίσι. Τα πανεπιστήμια σε όλη τη χώρα έκλεισαν κατά τη διάρκεια των διαδηλώσεων.

Ξεκίνησε ως μια φοιτητική αναταραχή για την κατάσταση στην Παιδεία και μετατράπηκε σε μια συνολική αμφισβήτηση της εξουσίας, της παλιάς κοινωνίας και των παραδοσιακών της δομών και αξιών, καταδικάζοντας την αστυνομική βία και επανακαθορίζοντας τη σημασία της κριτικής σκέψης. Ήταν μια εξέγερση που συνεχώς διευρυνόταν και αμφισβητούσε, όχι μόνο τα στοιχεία του συντηρητικού εποικοδομήματος, την ιδεολογία και την πολιτική του, αλλά τον ίδιο τον τρόπο ζωής σε μια δυτική αναπτυγμένη κοινωνία, όπως ήταν η κοινωνία της Γαλλίας και ιδιαίτερα εκείνης στο Παρίσι.

Το έναυσμα για την εξέγερση έδωσε το κλείσιμο της σχολής της Σορβόννης, και η κατάληψή της από αστυνομικές δυνάμεις και τα βίαια επεισόδια στο Καρτιέ Λατέν με εκατοντάδες συλλήψεις και 100 τραυματίες, γεγονότα που οδήγησαν αρχικά τους φοιτητές στο πανεπιστήμιου Ναντέρ στα προάστια του Παρισιού σε εξέγερση. Η πολιτική στόχευση τους άγγιζε όλους τους φοιτητές, γιατί είχε σαν αιτήματα την βελτίωση των όρων σπουδών, της ποιότητας των διδασκόντων και της εκπαιδευτικής ύλης και την συμμετοχή των φοιτητών στις αποφάσεις που τους αφορούν.

Σύντομα η εξέγερση απλώθηκε και σε άλλα πανεπιστήμια της Γαλλίας, με αιτήματα που καθημερινά εμπλουτίζονταν, με αποτέλεσμα δεκάδες χιλιάδες φοιτητές να βγουν στους δρόμους , όπου ήρθαν αντιμέτωποι με την βίαιη αστυνομική καταστολή, με αποκορύφωμα την νύχτα της 10ης του Μάη, όπου κορυφώθηκαν οι πολυήμερες συγκρούσεις και το κέντρο του Παρισιού έζησε την νύχτα των οδοφραγμάτων με 1045 τραυματίες. Ακολούθησε η διαδήλωση της 13ης Μαΐου με πάνω από ένα εκατομμύριο διαδηλωτές που πανικόβαλε την κυβέρνηση Ντε Γκολ.

Οι εξελίξεις αυτές πυροδότησαν την αντίδραση των εργατών και των εργαζομένων, που γρήγορα ενώθηκαν με τους φοιτητές και ταρακούνησαν συθέμελα το γαλλικό κατεστημένο και την δεξιά, συντηρητική Κυβέρνηση, λόγω των καταλήψεων εργοστασίων όπως της Ρενό, των μαζικών διαδηλώσεων στις μεγάλες πόλεις της Γαλλίας και της γενικής απεργίας, στην οποία συμμετείχαν για τρεις εβδομάδες 10 εκατομμύρια εργαζόμενοι.

Για κάποιους παρατηρητές τα γεγονότα του Μάη του ’68 δεν οδήγησαν σε συγκεκριμένα και απτά αποτελέσματα. Το κατεστημένο και οι κατέχοντες τα μέσα παραγωγής και τον παγκόσμιο πλούτο, αντέδρασαν και εφαρμόζοντας συντηρητικές πολιτικές, την παγκοσμιοποίηση και την καταπάτηση των εργατικών δικαιωμάτων, προσπάθησαν και εν μέρει τα κατάφεραν τα όνειρα της εξέγερσης για την υπέρβαση του καπιταλισμού και την ανάδυση μιας νέας κοινωνικής πραγματικότητας απαλλαγμένης από κάθε είδους πολιτικό καταναγκασμό και οικονομική εκμετάλλευση, να παραμείνουν όνειρα. Και αρκετοί από τους πρωταγωνιστές της εξέγερσης «αστικοποιήθηκαν» και έγιναν καθηγητές, βουλευτές, επιχειρηματίες.

Θα ήταν όμως λάθος μας να αγνοήσουμε ότι ο Μάης του 68 στην Γαλλία ήταν ένα στιγμιαίο, αυθόρμητο γεγονός, που προήλθε από την επαναστατικότητα της νεολαίας και την εκρηκτικότητα της στιγμής. Και σίγουρα αποτελεί μια αδιάψευστη κληρονομία για όλους εκείνους, που πιστεύουν ακόμη στον αυθορμητισμό, αλλά ταυτόχρονα και στην επαναστατικότητα της νεολαίας και των νεανικά σκεπτόμενων ανθρώπων. Τα συνθήματά του : «να είστε ρεαλιστές, απαιτείστε το αδύνατο» και «η φαντασία στην εξουσία» είναι αδιάψευστοι μάρτυρες και πηγή έμπνευσης για τα κινήματα ανά τον κόσμο και ιδίως των νέων κοινωνικών κινημάτων – από τα κινήματα τύπου Σιάτλ και Γένοβας, μέχρι αυτά που είναι υπέρ της κοινωνίας των πολιτών και εναντίον της νεοφιλελεύθερης παγκοσμιοποίησης. Αλλά και σε ένα καθαρά κοινωνικό επίπεδο αυτό των σχέσεων μεταξύ των φύλων, το σύνθημα της εξέγερσης «κάνε έρωτα και όχι πόλεμο» και ο στόχος που είχε βάλει το κίνημα για απελευθέρωση του ερωτισμού με την απενοχοποίηση και κατάρριψη των διαφόρων ταμπού, έβαλαν τις βάσεις για την σεξουαλική απελευθέρωση του ανθρώπου.

Οι φοιτητές μεταφέρουν πέτρες από τα κατεστραμμένα λιθόστρωτα για να χτίσουν οδοφράγματα στο Παρίσι στις 10 Μαΐου.

Ένας φοιτητής προσπαθεί ν’ αποφύγει τον ξυλοδαρμό από αστυνομικό που τον κυνηγάει στις 6 Μαΐου στο Παρίσι.

Φοιτητές σ’ ένα δρόμο του Καρτιέ Λατέν οδηγούνται σε αστυνομικό τμήμα στις 11 Μαΐου. Εκατοντάδες φοιτητές συνελήφθησαν κατά τη διάρκεια των διαδηλώσεων εκείνο το βράδυ, και εκατοντάδες περισσότεροι τραυματίστηκαν, όπως επίσης και ένας μεγάλος αριθμός αστυνομικών.

Ο Γάλλος φιλόσοφος Jean-Paul Sartre, δεξιά, ενώ μιλάει απευθυνόμενος στους φοιτητές στη Σορβόννη στις 20 Μαΐου 1968

Οι Γάλλοι ηγέτες των φοιτητών Daniel Cohn-Bendit, αριστερά και ο Pierre Delteil, με γυαλιά, μίλησαν στα μέσα μαζικής ενημέρωσης στο Jardin du Luxembourg στο Παρίσι μετά από μια νύχτα βίαιων συγκρούσεων στις 7 Μαΐου.

Εκατοντάδες χιλιάδες Γάλλοι έδειξαν την υποστήριξή τους στον Πρόεδρο Charles De Gaulle στις 31 Μαΐου 1968. Πολλοί τραγούδησαν «La Marseillaise» στον τάφο του Άγνωστου Στρατιώτη. Μπροστά διακρίνεται ο Αντρέ Μαλρώ.

The following two tabs change content below.
ΜΗΝΑΣ ΤΑΥΛΑΡΙΔΗΣ

ΜΗΝΑΣ ΤΑΥΛΑΡΙΔΗΣ

Σπούδασε οικονομία και φιλοσοφία στη Γερμανία, όπου είχε αγώνες ενάντια στην Χούντα μέσα από τις τάξεις του ΠΑΚ. Για χρόνια υπήρξε Γενικός Γραμματέας της Ομοσπονδίας Ελληνικών Φοιτητικών Ενώσεων Δ. Γερμανίας και σύνεδρος σε Πανσπουδαστικά συνέδρια στην Ελλάδα. Εκπρόσωπος των ξένων φοιτητών στο σύλλογο φοιτητών του Πανεπιστημίου του Σααρμπρύκεν. Μέλος του Κεντρικού Συμβουλίου της ΠΑΣΠ από το πρώτο της συνέδριο και ιδρυτικό μέλος του ΠΑΣΟΚ, όπου και διετέλεσα από το Φλεβάρη του 1986 έως το 1994 μέλος της Κεντρικής του Επιτροπής. Μέλος του συλλόγου εργαζομένων στην Εμπορική Τράπεζα με συμμετοχή σε 5 συνέδρια της ΟΤΟΕ ως σύνεδρος.

Σχετικά Άρθρα

Αυτή η ιστοσελίδα χρησιμοποιεί cookies για να βελτιώσει την εμπειρία σας. Συνεχίζοντας την περιήγησή σας, δίνετε την συγκατάθεσή σας για την χρήση των cookies. Aποδοχή