Ο παγκόσμιος ενεργειακός πόλεμος

Ποιος χάνει; Ποιος κερδίζει από τις οικονομικές κυρώσεις στη Ρωσία

by ΒΑΣΙΛΗΣ ΤΑΚΤΙΚΟΣ

Την ώρα που μαίνεται ο ενεργειακός πόλεμος στην Ευρώπη και η ακρίβεια βάζει φωτιά στο κοινωνικό εισόδημα όλων των χωρών, συγκεντρώθηκαν 40 εκπρόσωποι και υπουργοί Εθνικής Αμύνης το Δυτικών  χωρών για να προμηθεύσουν  με επιπλέον  βαριά όπλα την Ουκρανία στοχεύοντας, όπως ισχυρίζονται σε ένα “πόλεμο φθοράς” της Ρωσίας.

  • ΒΑΣΙΛΗΣ ΤΑΚΤΙΚΟΣ

Η  Αμερική  σε  αυτή φάση εξασφάλισε 33 δις  για νέους εξοπλισμούς στην  Ουκρανία και οικονομική βοήθεια, ενώ 3  δις  η Γερμανία και ακολουθούν υπόλοιπες χώρες της Ευρώπης .  Εξαγγέλθηκε επίσης έκτη δέσμη  Οικονομικών κυρώσεων για τις οποίες πάντα βασικός   στόχος  είναι να γονατίσουν οικονομικά  τη Ρωσία. Το φάντασμα όμως της οικονομικής κρίσης που πλανάται στην Ευρώπη δεν καταδιώκει μόνο την Ρωσία αλλά  πρώτα από όλα την ίδια την Ευρώπη.

Καθώς, η Ευρώπη είναι εκείνη που έχει ενεργειακή εξάρτηση από τη Ρωσία και γι΄αυτό το λόγο δεν μπορεί να στερηθεί το φυσικό αέριο και τις πρώτες ύλες που εισάγει. Αλλά και για τη Ρωσία βέβαια,  η Ευρώπη είναι ο μεγαλύτερος πελάτης. Παρόλα αυτά μία δραστική μείωση των εξαγωγών στο 50%, που αναμένεται σε σχέση με τις συναλλαγές οι οποίες υπήρχαν  πριν από τον πόλεμο,  δεν πρόκειται να μειώσουν τα έσοδα της Ρωσίας αφού οι τιμές (και με τη συνδρομή των δυτικών εταιρειών και του ενεργειακού χρηματιστηρίου) έχουν υπερδιπλασιαστεί.

Ποιος θα λυγίσει λοιπόν  πρώτος από τον μαινόμενο παγκόσμιο  ενεργειακό και οικονομικό πόλεμο; Ποιος  με τα σημερινά δεδομένα θα ηττηθεί στο πεδίο του πολέμου στην Ουκρανία;

Για να απαντήσουμε ας βάλουμε τα πράγματα σε μία λογική σειρά  με βάση ποιος έχει το ενεργειακό και γεωπολιτικό πλεονέκτημα  και παράλληλα  η στρατιωτική ισχύ, πέρα από την οικονομική ισχύ την οποία ομολογουμένως έχουν η Ευρώπη και η Αμερική.

Η Ουκρανία ως χώρα  στην οποία διεξάγεται ο πόλεμος δεν έχει σε αυτή τη φάση κανένα  ενεργειακό, οικονομικό και  στρατιωτικό πλεονέκτημα χωρίς την αμέριστη στήριξη σε στρατιωτικό εξοπλισμό της Αμερικής και της Ευρώπης. Το μόνο που διαθέτει είναι αναλώσιμο  ανθρώπινο κεφάλαιο για τον πόλεμο ΗΠΑ- Ρωσίας  με αντιπροσώπους. Μολονότι στο πλευρό της πολεμούν μισθοφόροι από τουλάχιστον 15 χώρες και κάθε λογής σύμβουλοι από το ΝΑΤΟ δεν θα αποφύγει την καταστροφή και τον εδαφικό ακρωτηριασμό από αυτό τον πόλεμο και λογικά θα χρειαστεί μια γενιά να σταθεροποιηθεί σαν χώρα .

Η Ευρώπη,  μολονότι έχει ισχυρή οικονομία έναντι της Ρωσίας αντιθέτως υστερεί στον ενεργειακό και στρατιωτικό τομέα και αυτό σημαίνει ότι με το κλείσιμο της στρόφιγγας του φυσικού αερίου,  θα της στοιχίσει πολύ ακριβά σ΄όλη την αλυσίδα κόστους προϊόντων και διαβίωσης, όπως φαίνεται είδη από τα πρώτα σημάδια ύφεσης στην οικονομία της. Ιδιαίτερα θα στοιχίσει πολύ ακριβά στη ανταγωνιστικότητα της μεγαλύτερης οικονομίας της Ευρώπης που είναι η Γερμανία η οποία εξαρτάται κατά 50%ενεργειακά από τη Ρωσία.

Το χειρότερο όμως από όλα που συντελείται σε πολιτικό επίπεδο είναι, η αποστασιοποίηση   των διευθυντικών και πολιτικών ελίτ  της Δύσης από τις ίδιες τις κοινωνίες που αντιμετωπίζουν τις οικονομικές συνέπειες ενός κατά τα άλλα ιμπεριαλιστικού οικονομικού πολέμου.

Αυτό είναι πλέον φανερό από το γεγονός ότι στην Ευρώπη ενισχύονται πολιτικά – ως αντίδραση οι ακροδεξιές και ακροαριστερές πολιτικές δυνάμεις, όπως έγινε πρόσφατα και στις γαλλικές εκλογές, αλλά φαίνεται και από τις δημοσκοπήσεις στη Βουλγαρία που μετά το κλείσιμο της στρόφιγγας αερίου οι φιλορώσοι πολίτες είναι πλειοψηφία.

Απειλείται με άλλα λόγια αυτό που λέγεται κοινωνική συναίνεση και ειρήνη. Έτσι η σχηματικά ενοποιημένη Ευρώπη κατά της Ρωσίας, όσο περνάει ο καιρός εμφανίζεται και πιο διχασμένη.

Η Αμερική φαίνεται ότι ευνοείται τουλάχιστον μεσοπρόθεσμα καθώς, γεωπολιτικά βρίσκεται πολύ μακριά από το θέατρο του πολέμου, ευνοείται επιπλέον στο πολεμικό ενεργειακό παιχνίδι  προμηθεύοντας υπερτιμημένο  υγροποιημένο αέριο  LPG  σ΄ όλη την Ευρώπη.

Επομένως για την Αμερική και για την  μονοπολική ηγεμονία του κόσμου που θέλει να διατηρήσει ο στόχος είναι πιο στρατηγικός.  Καθ΄ώς Ρωσία μαζί με την Κίνα είναι ο μεγάλος γεωπολιτικός ανταγωνιστής και εργάζεται για έναν πιο πολυπολικό κόσμο. Η Ρωσία είναι ο γεωπολιτικός Κολοσσός και δεύτερη πολεμική δύναμη στον κόσμο και η Κίνα ο ανερχόμενος οικονομικός Κολοσσός. Για τις ΗΠΑ η σύγκρουση με τη Ρωσία προετοιμάζεται τουλάχιστον τα τελευταία 20 χρόνια με αιχμή του δόρατος επέκτασης του ΝΑΤΟ στις πρώην σοβιετικές χώρες του συμφώνου Βαρσοβίας.

Η στρατηγική  Βrzezinski  όπως αναφέρεται στο γνωστό βιβλίο του η “παγκόσμια γεωπολιτική σκακιέρα” εστιάζει  στην επέκταση του ΝΑΤΟ στην Ουκρανία με κάθε μέσο, επισημαίνοντας ότι  η Ρωσία μαζί με την Ουκρανία είναι μία παγκόσμια αυτοκρατορία και η Ρωσία χωρίς την Ουκρανία θα είναι απλά μία Περιφερειακή δύναμη κι αυτό το σχέδιο επιχειρείται σήμερα.

Αυτή η στρατηγική των ΗΠΑ που ασκεί ως παγκόσμια ηγέτιδα δύναμης τέθηκε σε εφαρμογή. Η άνοδος του εθνικισμού στην Ουκρανία  τα ακροδεξιά, εθνικιστικά τάγματα, οι λεγόμενες πορτοκαλί επαναστάσεις, εξυπηρέτησαν μεθοδικά αυτό  το σκοπό ώστε να αντιστραφεί ο προσανατολισμός της Ουκρανίας και να μπει η χώρα στο ΝΑΤΟ.

Ο στόχος ήταν να απομονώσουν το ρωσόφωνο μέρος του πληθυσμού και άλλες εθνότητες και να το περιθωριοποιήσουν. Από αυτές τις επιδιώξεις και την περικύκλωση από το ΝΑΤΟ της Ρωσίας ξεκινούν και τα αίτια του πολέμου

Στο πλαίσιο αυτό δαπανήθηκαν μεγάλα ποσά από τις οικονομικές ελίτ της Δύσης για προπαγάνδα και δολιοφθορές,  όπως για παράδειγμα από το ίδρυμα Σόρος, με στόχο τον δυτικό προσανατολισμό της Ουκρανίας με πρόσχημα τα ανθρώπινα δικαιώματα και τη δημοκρατία.

Ωστόσο, η Ουκρανία παραμένει μία χώρα, που τα κυριότερα κόμματα της αντιπολίτευσης βρίσκονται εκτός νόμου και το βιοτικό επίπεδο του του λαού είναι από τα χαμηλότερα της Ευρώπης και πάντως βρίσκεται κάτω από το ήμισυ του βιοτικού επιπέδου της Ρωσίας. Αυτό το γεγονός αφαιρεί βέβαια το επιχείρημα ότι η στροφή προς τη δύση ανεβάζει αυτομάτως το βιοτικό επίπεδο του λαού. Μέχρι τώρα ωφελημένοι είναι οι Ουκρανοί ολιγάρχες και οι πολιτικές ελίτ από την εκτεταμένη διαφθορά. Αντιθέτως τα χαμηλά εισοδηματικά στρώματα υποφέρουν με μισθούς υστέρησης.

Προφανώς, η Ουκρανία έχει μεγάλες γόνιμες εκτάσεις και  ενεργειακά αποθέματα  στη Μαύρη Θάλασσα  προς εκμετάλλευση και αυτό είναι το μήλον της Έριδος για τις μεγάλες δυνάμεις. Αλλά αυτό αφορά το μέλλον.

Η Ρωσία όμως εδώ έχει το γεωπολιτικό πλεονέκτημα σε σχέση με την Αμερική γιατί το 40 % των κατοίκων της Ουκρανίας έχει αποδεδειγμένα ρωσική καταγωγή και προσανατολισμό. Χρειάζεται επομένως μετά την εισβολή η δαιμονοποίηση της Ρωσίας σε κάθε επίπεδο για την κοινή γνώμη της Ευρώπης και αυτό το ρόλο παίζουν τα ενορχηστρωμένα ΜΜΕ στην προπαγάνδα.

Στην ουσία καλούνται οι λαοί της Ευρώπης   να πάνε ενάντια στα δικά της οικονομικά συμφέροντα να αρνηθούν το φθηνό φυσικό αέριο προκειμένου, να καταδικαστεί  πολιτικά και οικονομικά με οικονομικές κυρώσεις η Ρωσία. Η έκβαση όμως τελικά θα κριθεί στο πεδίο.
Οι πολίτες της Ευρώπης  προφανώς καταδικάζουν την οποιαδήποτε εισβολή σε μία χώρα  όπως στην Ουκρανία,  αλλά αυτό δεν σημαίνει ότι δεν μπορούν να δουν τα βαθύτερα αίτια αυτού του παγκόσμιου οικονομικού πολέμου.

Στον εκβιασμό των οικονομικών κυρώσεων  της δύσης, η Ρωσία απαντά όπως είναι γνωστό με την αξίωση να πληρώνουν οι δυτικοί σε ρούβλια ώστε, να εισάγουν το αέριο και να αναγκαστούν από εδώ και στο εξής από τα πράγματα να πάρουν πίσω τις κυρώσεις.

Καθώς, φαίνεται είναι πιο ζωτική ανάγκη η εισαγωγή ενέργεια από την Ευρώπη σε σχέση με τις   εισαγωγές  καταναλωτικών προϊόντων της Ρωσίας. Και δεν είναι μόνο οι εισαγωγές αερίου, αλλά  και σιτηρών, ορυκτών λιπασμάτων, τιτανίου που η Ευρώπη δεν μπορεί να κάνει χωρίς αυτά. Υπάρχουν άλλωστε αρκετοί  δυτικοί αναλυτές οι οποίοι πιστεύουν γενικά ότι οι Ρώσοι θα κερδίσουν  περισσότερα από πριν.

Επιπλέον, η Ρωσία μπορεί να έχει εναλλακτικό προσανατολισμό την ανάπτυξη της οικονομίας μέσα από την ευρασιατική συμμαχία με την Κίνα και άλλες χώρες της Ασίας.

Η Ευρώπη δεν μπορεί να βρει φθηνότερες  ενεργειακές προμήθειες σε επάρκεια από πουθενά αλλού  εκτός της Ρωσίας. Σε διαφορετική περίπτωση θα πληρώσει σε διπλάσια και τριπλάσια τιμή το φυσικό αέριο και μεταφορές από το οποίο εξαρτάται μεσοπρόθεσμα ενεργειακά.

Η Αμερική η οποία αντιθέτως έχει ενεργειακή επάρκεια, φαίνεται να κερδίζει προσωρινά αλλά ταυτόχρονα δεν έχει άλλη εναλλακτική να αντιμετωπίσει τον πληθωρισμό στην οικονομία της αν έλθει σε ρήξη με την αγορά της Κίνας, που κρατάει χαμηλά τις τιμές σε βασικά αγαθά για τις καταναλωτικές κοινωνίες όπως της Αμερικής.

Ετσι, η Ευρώπη και η Αμερική με την κεκτημένη ταχύτητα της ηγέτιδας δύναμης δεν έχουν υπολογίσει σωστά  τις επιδράσεις των οικονομικών κυρώσεων που εξαπέλυσαν στη Ρωσία  και από ότι φαίνεται αυτό θα γυρίσει μπούμερανγκ.

Νόμισαν ότι θα καθηλώσουν το Ρούβλι στα τάρταρα και αυτό που πέτυχαν προς το παρόν είναι να το ενδυναμώσουν. Χρειάζεται αναλυτική σκέψη και παγκόσμια θεώρηση της οικονομίας και της γεωπολιτικής ισχύος των μεγάλων δυνάμεων για να αντιληφθεί κάνει στους νέους συσχετισμούς  που καθορίζουν την πορεία των παγκόσμιων εξελίξεων.

Θα αναρωτηθεί κανείς  δεν έχουν οι Αμερικανοί και οι δυτικοί τα επιστημονικά ιδρύματα τους ειδικούς  τις πληροφορίες και τους στρατηγικούς αναλυτές για να δουν  προς τα που πραγματικά κινείται ο κόσμος.  Προφανώς και έχουν την  δυνατότητα  αλλά το θέμα στις πολιτικό οικονομικές αναλύσεις  δεν είναι αμιγώς επιστημονικό.  Η επιστήμη υποτάσσεται στην πολιτική σκοπιμότητα και   αναλύσεις ξεκινούν   από τα οικονομικά συμφέροντα και την πολιτική βούληση για ηγεμονία.  Η αλαζονεία της εξουσίας  και της παγκόσμιας ηγεμονίας δεν αφήνει περιθώρια  για αντικειμενικές αναλύσεις. Οι αυτοκρατορίες μετρούν την στρατιωτική και οικονομική ισχύ αλλά δεν μετρούν επαρκώς   πολλές φορές τις διεργασίες   που γίνονται στις  οικονομικά υποταγμένες κοινωνίες  οι οποίες  τελικά μπορούν να συνασπιστούν και να αντισταθούν.

Έπειτα οι τυφλές δυνάμεις της παγκόσμιας ελεύθερης αγοράς της λεγόμενης οικονομικής παγκοσμιοποίησης δεν εναρμονίζονται πάντα με τα εθνικά συμφέροντα μιας χώρας ακόμη κι αν αυτή είναι μία παγκόσμια αυτοκρατορία όπως η Αμερική.

Τα τελευταία περίπου 50 χρόνια  οι πολυεθνικές εταιρείες της Δύσης μετέφεραν κεφαλαία και βιομηχανίες στην Ασία για να εκμεταλλευτούν το χαμηλό εργατικό κόστος.  Αυτό είχε ως συνέπεια την μεγαλύτερη κερδοφορία των επιχειρήσεων και φθηνά καταναλωτικά προϊόντα για τη δύση  αλλά ταυτόχρονα είχε ως συνέπεια και την αλματώδη οικονομική ανάπτυξη της Κίνας και άλλων ασιατικών χωρών σε σημείο που η οικονομία τους να παρουσιάζεται πλέον ως πιο ανθεκτική από κείνη της Δύσης. Αυτό επίσης ότι είχε ως συνέπεια την ανεργία στη Δύση και την πίεση προς τα κάτω   του εισοδήματος των εργαζομένων και της μεσαίας τάξης.

Στην Αμερική καθώς αντιλήφθηκαν την αντίστροφη μέτρηση της οικονομικής παγκοσμιοποίησης η οποία στην αρχή υποσχόταν όλο και μεγαλύτερη ευημερία της Δύσης βλέποντας στη συνέχεια να μετατρέπεται στο αντίθετο της και να εξυπηρετεί περισσότερο χώρες όπως η Κίνα, αντέδρασαν  και αυτό φάνηκε ιδιαίτερα με την πολιτική Τραμπ να υψώσει ξανά τα τείχη του προστατευτισμού.  Όμως και αυτή η πολιτική απέτυχε καθώς η Κίνα όσο χάνει ένα τμήμα της αγοράς στη Δύση άλλο  τόσο αναπτύσσει περισσότερο την απέραντη εσωτερική της αγορά στην κατανάλωση την οποία δεν μπορεί να αναχαιτίσει κάνεις με οικονομικές κυρώσεις.

Η Αμερική λοιπόν καθώς με όπλο το οικονομικό κεφάλαιο και τις τράπεζες δεν μπορεί να αναχαιτίσει την επαπειλούμενη οικονομική ηγεμονία της Κίνας θέτει σε εφαρμογή τον ενεργειακό πόλεμο και την στρατιωτική της ισχύ στο έδαφος της Ουκρανίας προκειμένου να πλήξει την ενεργειακή ισχύ της Ρωσίας στο έδαφος της Ευρώπης. Τελικο΄ς σκοπός είναι η Κίνα χωρίς την ενεργειακή ισχύ της Ρωσίας να στερηθεί την ισχύ από το βασικό της σύμμαχο  στη προοπτική μίας Ευρασιατική συμμαχίας.

Δοκίμασε βέβαια να απειλήσει την Κίνα όπως και την Ινδία προκειμένου να στηρίξουν τις οικονομικές κυρώσεις εναντίον της Ρωσίας αλλά εισέπραξε  την άρνηση τους.

Το Υπουργείο Εξωτερικών όμως της Κίνας απάντησε τελικά με την προκλητική δήλωση ότι η Αμερική είναι ο «διάβολος» που με πρόσχημα τη δημοκρατία και τα ανθρώπινα δικαιώματα διαπράττει εγκλήματα πολέμου όπως στο Ιράκ τη Γιουγκοσλαβία για τη Λιβύη και η Ευρώπη κρατάει το κερί του διαβόλου.

Αυτό σημαίνει ότι οι νέοι παγκόσμιοι «παίκτες» έχουν επίγνωση της νέας ισχύος και δεν πρόκειται να υποταχθούν στη μέχρι πρότινος μοναδική παγκόσμια δύναμη ενός μονοπωλικού κόσμου. Ακολούθως και η Ευρώπη αργά ή γρήγορα παρά την κηδεμονία στο ΝΑΤΟ αναμένεται να  αναγκαστεί και προσαρμοστεί σε ένα νέο πολυπολικό κόσμο. Και το σημαντικότερο. Να εναρμονιστεί με τα οικονομικά συμφέροντα και την ευημερία των Ευρωπαίων πολιτών.

The following two tabs change content below.

ΒΑΣΙΛΗΣ ΤΑΚΤΙΚΟΣ

Ο Βασίλης Τακτικός είναι δημοσιογράφος και συγγραφέας. Παράλληλα, είναι συντονιστής του Πανελλήνιου Παρατηρητηρίου Κοινωνικής Οικονομίας και εργάζεται ως εμπειρογνώμων σύμβουλος σε σχετικά προγράμματα Τοπικής Ανάπτυξης. Αναφορικά με την Τοπική Αυτοδιοίκηση προωθεί το μοντέλο των «Κοινωνικών Αναπτυξιακών Συμπράξεων» σε συνεργασία με τις Οργανώσεις Κοινωνίας Πολιτών με έμφαση στους τομείς της κοινωνικά υποστηριζόμενης Γεωργίας και κοινωνικών αγροκτημάτων – την αυτονομημένη ενέργεια, τους κοινωνικούς συνεταιρισμούς υγείας, τον βιοτουρισμό – αγροτουρισμό, την πράσινη ανάπτυξη και το περιβάλλον. Διευθύνει την επιστημονική ομάδα Μελετών για την Κοινωνική Οικονομία. Έχει γράψει τα βιβλία: «Θεσμοί και εφαρμογές Κοινωνικής Οικονομίας», «Κοινωνική Οικονομία και Αυτοδιαχείριση. Τοπικές αναπτυξιακές συμπράξεις».

Σχετικά Άρθρα

Αυτή η ιστοσελίδα χρησιμοποιεί cookies για να βελτιώσει την εμπειρία σας. Συνεχίζοντας την περιήγησή σας, δίνετε την συγκατάθεσή σας για την χρήση των cookies. Aποδοχή