Ξενοφών A. Μπρουντζάκης: “Λείπει από τον Έλληνα σήμερα η αυτοσυνειδησία και η διαδικασία ενηλικίωσης…”

by Νίκος Λαγκαδινός
  • Συνέντευξη του ΞΕΝΟΦΩΝΤΑ ΜΠΡΟΥΝΤΖΑΚΗ στον ΝΙΚΟ ΛΑΓΚΑΔΙΝΟ

Όταν ο Ξενοφών Μπρουντζάκης ξεκίνησε την οδοιπορία του στο χώρο των Γραμμάτων, το έκανε με μια ποιητική συλλογή και τότε ήταν που του πήρα μια συνέντευξη – ίσως και να ήταν η πρώτη του. Αλλά δεν τον κράτησε η ποίηση γιατί φαίνεται πως ήταν πιο θελκτική η πεζογραφία. Όλα τα έργα του κυκλοφορούν από τις εκδόσεις Καστανιώτη. Ωστόσο έχει μια άκρως ενδιαφέρουσα δραστηριότητα στην εφημερίδα “Το Ποντίκι”, όπου σχολιάζει ελεύθερα την επικαιρότητα, κάνει βιβλιοπαρουσίαση, ενώ έχει επιμεληθεί δεκάδες σειρές βιβλίων, όπως έργα των Arthur Conan Doyle, Ντοστογιέφσκι, Τσέχοφ, Χόφμανσταλ, Σαίξπηρ, Χανς Κρίστιαν Άντερσεν, Ίταλο Σβέβο, Τζόζεφ Κόνραντ, Φλομπέρ, Γκαίτε, Μπαλζάκ, Τόμας Χάρντι, Μαρκ Τουέιν, Σίλερ, Τζορτζ Έλιοτ, Ντίκενς, Τζέιν Όστεν, Κίπλινγκ, Μαγιακόφσκι κ.ά. Το πιο πρόσφατο εκδοτικό του εγχείρημα είναι το βιβλίο «Αθήνα – Η μυθολογία μιας πόλης».

  • Τι νοσταλγείτε περισσότερο;

Εκείνη της αβάσταχτης ελαφρότητας αίσθηση της αθανασίας των νεανικών χρονών.

  • Σας αρέσουν τα ταξίδια;

Θα έλεγα ότι μου αρέσουν …θεωρητικά. Στην πραγματικότητα όμως μου δημιουργούν άγχος. Δεν μου αρέσει να ξεβολεύομαι είναι η αλήθεια – τουλάχιστον όχι για πολύ. Είμαι της πνευματικής περιπέτειας. Θα έλεγα ότι δεν είμαι άνθρωπος των ταξιδιών…

  • Ποιο είναι το αγαπημένο σας ταξίδι;

Δε νομίζω ότι έχω αγαπημένο ταξίδι. Δεν με έχει απασχολήσει .

  • Ποιο μέρος αγαπάτε ιδιαίτερα;

Την πόλη που ζω. Την Αθήνα.

  • Ποια θεωρείτε ως την πιο υπερτιμημένη αρετή;

Την αλήθεια! Ο πολιτισμός (με τα αρνητικά και τα θετικά του) χρωστά πολλά στα ψέματα!

  • Πoια, κατά τη γνώμη σας, είναι τα μεγαλύτερα πρoβλήματα της ελληνικής κoινωνίας;

Κυρίως ότι δεν κατάφερε να αποκτήσει εθνική συνείδηση, ταυτότητα και αστικό πολιτισμό.

  • Σας ενδιαφέρει η πoλιτική;

Ναι ιδιαίτερα.

  • Τι γνώμη έχετε για τους πολιτικούς;

Δεν έχω κάποια διαφορετική γνώμη για τους πολιτικούς, από ότι για τους υπόλοιπες κατηγορίες επαγγελμάτων. Γιατί οι μηχανικοί για παράδειγμα είναι καλύτεροι, ή οι δικηγόροι, ή οι εκπαιδευτικοί; Αν ήταν καλύτεροι, αυτό θα αποτυπωνόταν και στην ποιότητα των πολιτικών, της αρχιτεκτονικής, της δικαιοσύνης, της εκπαίδευσής μας…  Είναι αυτονόητο ότι αποτελούν τον καθρέφτη της κοινωνίας που εκπροσωπούν. Δεν μπορεί να είναι κόπανος ένας πολιτικός και οι πολίτες που τον αξιολογούν άμοιροι ευθυνών. Είναι κόπανοι κι αυτοί. Μάλιστα, θα πρόσθετα με την ευκαιρία ότι οι πολιτικοί είναι από τους ελάχιστους που θέτουν κάθε τόσο τον εαυτό τους σε αξιολόγηση. Ποιος άλλος περνά τέτοιο μαρτύριο κάθε τρία – τέσσερα χρόνια.;

  • Αγαπάτε το θέατρο;

Δεν θα το έθετα έτσι . Απλά δεν το παρακολουθώ ιδιαίτερα, όπως και μια σειρά άλλων μορφών τέχνης. Τον χορό, λόγου χάρη.

  • Ποια είναι η θέση της τέχνης (θέατρο, μουσική, ζωγραφική, κ.λπ.) στην εποχή μας;

Η τέχνη έχει τον δικό της τρόπο να εκφράζει την εποχή της. Δεν μπορεί σήμερα, για παράδειγμα, η ζωγραφική να υπηρετείται με τους όρους της Αναγέννησης. Η σχέση τέχνης και εποχής δεν ρυθμίζονται αξιωματικά. Η Τέχνη έχει ανοιχτό διάλογο με την εποχή της. Η εξέλιξη και οι διακυμάνσεις  δεν πρέπει να δίνουν αφορμή για εύκολες ηθικολογίες ούτε για παρελθοντολαγνείες.

  • Μήπως η τέχνη κινδυνεύει να απομονωθεί εξαιτίας της τηλεόρασης και συνεπώς μήπως πρέπει να αναζητήσει καινούργιες μορφές και να επανεξετάσει την κοινωνική λειτουργία της;

Η τηλεόραση έχει ενταχθεί εδώ και πολλές δεκαετίες στη ζωή μας ως αναπόσπαστο κομμάτι της καθημερινότητάς μας. Ήδη διανύουμε την εποχή του διαδικτύου που κάνει ακόμα πιο σύνθετα και ταυτόχρονα πιο απλά τα πράγματα. Ανά πασά στιγμή είμαστε σε ανοιχτή σύνδεση με όλο τον πλανήτη. Ζούμε μια τρομαχτική επανάσταση δίχως να το έχουμε συνειδητοποιήσει.. Βιώνουμε το παρόν έχοντας ξεμείνει στο παρελθόν . Όλες οι «αλήθειες»  και «αξίες» μας είναι υπό κατακλυσμιαία  αναθεώρηση.

  • Πιστεύετε ότι το βιβλίο χάνει σε σχέση με την εικόνα;

Όχι και δεν είμαι από αυτούς που πιστεύουν ότι η εικόνα αντιστρατεύεται το βιβλίο. Είναι δυο ξεχωριστές μορφές έκφρασης. «Ήταν η πιο ωραία μέρα του χρόνου» αυτή η απλή έκφραση δεν γίνεται εικόνα όπως και μια συγκεκριμένη απεικόνιση διατηρεί τη δική της αυτονομία  και ακρίβεια έκφρασης.

  • Σε μια εποχή αποξένωσης, πολεμικών συγκρούσεων, κοινωνικών αναταραχών, φτώχειας, ανισοτήτων, φόβου για την επόμενη ημέρα κ.λπ., τι μπορεί να κάνει η τέχνη;

Ότι έκανε πάντα, γιατί όλες αυτές οι καταστάσεις υπήρχαν πάντα , σε κάθε εποχή, δεν συγκροτούν κάποια ιδιαιτερότητα της εποχής μας.

  • Είναι ο κόσμος μας παράλογος;

Το παράλογο υπάρχει σε κάθε ζωντανό – αληθινό κόσμο. Είναι αναπόσπαστο κομμάτι  του.

  • Τι είναι εκείνο που δίνει νόημα στον άνθρωπο;

Ο άλλος άνθρωπος.

  • Έχει πνευματικότητα η κεντρική εξουσία (η κυβέρνηση, τα κόμματα);

Φυσικά. Όση ακριβώς διαθέτει και η κοινωνία μας!

  • Η νεοελληνική κοινωνία, γενικότερα, έχει πνευματικότητα;

Αυτή που αντέχει και της αρμόζει.

  • Τι σημαίνει για σας η λέξη «ήθος»;

Μια αναγκαία συνθήκη συνύπαρξης.

  • Πoιά είναι η ωραιότερη λέξη της ελληνικής γλώσσας;

Πιθανόν η λέξη «Δημοκρατία».

  • Ποιος φταίει για το περιορισμένο λεξιλόγιο των Νεοελλήνων: οι γονείς, το σχολείο, τα μέσα ενημέρωσης, η παγκοσμιοποίηση;

Ο φτωχός τρόπος με τον οποίο αντιλαμβάνονται και κατανοούν τον κόσμο.

  • Υπάρχει περιβαλλοντική ευαισθητοποίηση στους πολίτες ή όλοι γράφουν στα παλιά τους τα παπούτσια την προστασία του περιβάλλοντος;

Δεν είναι άσπρο – μαύρο. Προφανώς και υπάρχει, όπως υπάρχει και μεγάλη αναισθησία.

  • Κινδυνεύουμε στ’ αλήθεια από τη μόλυνση του περιβάλλοντος ή απλώς πρόκειται για υπερβολές των οικολόγων; 

Υπάρχει κίνδυνος, μας λένε οι επιστήμονες – και πιστεύω σ’ αυτούς.

  • Είναι υποφερτή η πόλη σας; 

Προβλήματα υπάρχουν πάντα και πρέπει να αποβλέπουμε προς το καλύτερο και σε βελτιώσεις αλλά σε γενικές γραμμές προσωπικά δεν έχω παράπονα από την πόλη.

  • Μήπως κινδυνεύουμε από τους πρόσφυγες/μετανάστες;

Είναι μεγάλο το ζήτημα και πολύπλευρο για να απαντήσει κανείς επαρκώς. Υπάρχει όντως σοβαρό πρόβλημα που γίνεται ακόμα σοβαρότερο μιας και είμαστε μια χώρα ανοχύρωτη και ανοργάνωτη. Πιστεύω ότι αν δεν λάβουμε μέτρα θα βρεθούμε προ εκπλήξεων αργά ή γρήγορα.

  • Υπάρχει φόβος να χάσουμε την εθνική μας ταυτότητα;

Για να την χάσουμε πρέπει να την έχουμε βρει – αλλά αν υποθέσουμε ότι έχουμε, θέλω να πιστεύω πως όχι. Τουλάχιστον άμεσα.

  • Δικαιούμαστε να υποστηρίζουμε ότι είμαστε απόγονοι των αρχαίων Ελλήνων;

Τώρα τι να απαντήσει κανείς. Από τη μια κατηγορηματικά όχι. Από την άλλη, εμείς εδώ εξακολουθούμε να μιλάμε μια εν εξέλιξη ίδια γλώσσα …δίχως ωστόσο να έχουμε ιστορική συνείδηση  και να μας ενδιαφέρει βαθύτερα το ζήτημα…

  • Έχουν σημασία οι απoλoγισμοί στη ζωή μας;

Εξαρτάται από πολλούς παράγοντες.

  • Πόσες ώρες εργάζεστε;

Δεν υπάρχει ωράριο.

  • Από πού αντλείτε την έμπνευσή σας για τα βιβλία σας;

Από τον έξω και τον μέσα κόσμο.

  • Τι είναι για σας η μοναξιά;

Πολύ δυσάρεστη συνθήκη, απάνθρωπη.

  • Είστε ρομαντικός;

Δεν το γνωρίζω.

  • Tι αγαπάτε περισσότερoστoν κόσμo;

Την οικογένειά μου.

  • Τι θεωρείτε ως τον έσχατο βαθμό δυστυχίας;

Να περάσεις άσκοπα την ζωή σου – και την ηλιθιότητα.

  • Σας απασχολεί ο χρόνος;

Συνεχώς.

  • Πιστεύετε στην φιλανθρωπία ή στην αλληλεγγύη;

Στο δεύτερο.

  • Για σας, τι σημαίνει παγκοσμιοποίηση;

Πολλά θετικά κι αρνητικά αλλά κυρίως μια ιστορική αναγκαιότητα αφού εκ των πραγμάτων ισχύει.

  • Πόσο Ευρωπαίοι είμαστε οι Έλληνες;

Σχεδόν καθόλου. Το μόνο ευρωπαϊκό χαρακτηριστικό είναι η γλώσσα μας  κι ο πολιτισμός της που ωστόσο αδυνατούμε να διαχειριστούμε και τον εισάγουμε στις πιο απαιτητικές του εκδοχές.

  • Ο  Έλληνας είναι εχθρός της πειθαρχίας και του κανόνα;

Έτσι έχουμε μάθει να λειτουργούμε «θεσμικά».

  • Τι λείπει από τον Έλληνα σήμερα;

Η αυτοσυνειδησία και η διαδικασία ενηλικίωσης.

  • Η «ενωμένη» Ευρώπη θα επιβιώσει;

Εύχομαι να επιβιώσει.

  • Η γυναίκα σήμερα στην Ελλάδα είναι ίση με τον άνδρα;

Σε γενικές γραμμές ναι. Τώρα αν θες να το καταρρίψεις αυτό …είναι άλλο κεφαλαίο.

  • Ποιο είναι το πολυτιμότερο περιουσιακό σας στοιχείο;

Το σπίτι μου.

  • Η οικονομική κρίση πιστεύετε ότι θ’ αλλάξει την  κοινωνία μας και προς ποια κατεύθυνση;

Ίσως τους νεότερους ανθρώπους. Η παλιά γενιά, οι αγανακτισμένοι και οι πολιτικοποιημένοι «προοδευτικοί» της μεταπολίτευσης αποδείχθηκαν άχρηστο υλικό.

  • Πιστεύετε ότι θα έρθει κάποια στιγμή που η χώρα μας θα ζει χωρίς τις ξένες εξαρτήσεις;;

Από αυτό που μπορώ να συνάγω σαν προβολή στο μέλλον, όχι.

  • Τι είναι εκείνο που μπορεί να ενσαρκώσει την ελπίδα του αύριο;

Η επιθυμία του ανθρώπου για επιβίωση και βελτίωση των συνθηκών ζωής του.

  • Τελικά, τι είναι η ζωή;

Πολύ ωραία κατάσταση! 

  • Μιλήστε μας για το τελευταίο βιβλίο σας…

Ο τίτλος του τελευταίου βιβλίου μου ήταν «Αθήνα, η μυθολογία μιας πόλης». Η πόλη των Αθηνών είναι για μένα μια αφορμή γνώσης και μαρτυρία της δημιουργίας ενός αιώνιου προτύπου, μέσα από μιαν ηδονικά προσωπική ανάγνωση και αναδιατύπωση των μύθων της…

  • Ποιοι γράφουν ιστορία – οι νικητές, οι ηττημένοι ή γενικώς οι αφανείς;

Ο χρόνος, όποτε έρθει το πλήρωμα του.

  • Όταν γράφετε, έχετε κατά νου το κοινό σας;

Όχι.

  • Ποιο είναι το θέμα του επόμενου βιβλίου σας;

Ιστορίες προσωπικής μυθολογίας που έζησα ή φαντάστηκα ότι έζησα, ή που προσπαθώ να αντιληφθώ πώς τις έζησα.

ΒΙΟΓΡΑΦΙΚΟ

O Ξενοφών A. Μπρουντζάκης γεννήθηκε στην Τήνο το 1959. Συνεργάστηκε τακτικά ή έκτακτα με διάφορα λογοτεχνικά περιοδικά και εφημερίδες και σήμερα εργάζεται ως συντάκτης και υπεύθυνος εκδόσεων στο “Ποντίκι”. Έχει συνεργαστεί επίσης ως σεναριογράφος σε κινηματογραφικές και τηλεοπτικές παραγωγές. Αυτοτελώς έχει δημοσιεύσει μια ποιητική συλλογή και πέντε βιβλία πεζογραφίας.

Τίτλοι στη βάση Βιβλιονέτ

Συμμετοχή σε συλλογικά έργα

The following two tabs change content below.
Νίκος Λαγκαδινός
Ο Νίκος Λαγκαδινός είναι δημοσιογράφος [ΕΣΗΕΑ]. Σπούδασε Νομικά στο Πανεπιστήμιο Αθηνών και Θεατρολογία στο 8ο Πανεπιστήμιο του Παρισιού. Έχει εργαστεί ως συντάκτης και αρχισυντάκτης στην ΕΡΤ [τηλεόραση και ραδιόφωνο], στις εφημερίδες Ελεύθερη Γνώμη, Νίκη, Ενημέρωση, Βραδυνή, Ακρόπολις, Αθηναϊκή. Διηύθυνε την εφημερίδα ΕΞΟΡΜΗΣΗ.

Σχετικά Άρθρα

Αυτή η ιστοσελίδα χρησιμοποιεί cookies για να βελτιώσει την εμπειρία σας. Συνεχίζοντας την περιήγησή σας, δίνετε την συγκατάθεσή σας για την χρήση των cookies. Aποδοχή