Μια πρωτοφανή σε έκταση επιχείρηση εκκένωσης από ξηρά και θάλασσα ενεργοποίησαν οι γαλλικές αρχές στη χερσόνησο του Καπ Φερέ, στη νοτιοδυτική Γαλλία, καθώς η μεγάλη δασική πυρκαγιά εξακολουθεί να μαίνεται και να απειλεί κατοικημένες και ιδιαίτερα τουριστικές περιοχές.
Η φωτιά, η οποία ξεκίνησε κοντά στο χωριό Σομός και επεκτάθηκε προς τη χερσόνησο του Καπ Φερέ, έχει ήδη κατακάψει περισσότερα από 12.500 εκτάρια δάσους, δηλαδή πάνω από 125.000 στρέμματα. Πρόκειται για επιφάνεια περίπου 125 τετραγωνικών χιλιομέτρων, μεγαλύτερη από τη διοικητική έκταση του Παρισιού. Μέσα σε δύο ημέρες, περίπου 44.000 κάτοικοι και παραθεριστές αναγκάστηκαν να εγκαταλείψουν τις περιοχές που απειλούνται στη Ζιρόντ.
Η περιφερειάρχης της Νέας Ακουιτανίας και της Ζιρόντ, Σοφί Μπροκάς, ανακοίνωσε ότι η εκκένωση πραγματοποιείται οργανωμένα και σταδιακά, προκειμένου να αποφευχθεί το ενδεχόμενο πανικού ή σοβαρού κυκλοφοριακού προβλήματος.
Προειδοποιητικά μηνύματα ανά χωριό και τομέα
Οι αρχές απέστειλαν μηνύματα έκτακτης ανάγκης σε όλα τα κινητά τηλέφωνα που ήταν συνδεδεμένα με τις κεραίες της περιοχής, ζητώντας από τους πολίτες να απομακρυνθούν άμεσα.
Οι ειδοποιήσεις στάλθηκαν ανά τομέα και ανά χωριό, ώστε η έξοδος των κατοίκων και των χιλιάδων τουριστών να γίνει σταδιακά και να μην προκληθεί συμφόρηση στη μοναδική βασική οδική αρτηρία της χερσονήσου.
Όσοι διαθέτουν αυτοκίνητο κλήθηκαν να κινηθούν μέσω της επαρχιακής οδού D106 προς το Μπορντό. Η D106 αποτελεί ουσιαστικά τη μοναδική χερσαία οδό διαφυγής από τη χερσόνησο του Λεζ-Καπ-Φερέ, γεγονός που καθιστά την περιοχή εξαιρετικά ευάλωτη εάν ο δρόμος αποκλειστεί από τις φλόγες ή τον πυκνό καπνό.
Απομάκρυνση με σκάφη για όσους δεν έχουν όχημα
Για τους κατοίκους και τους επισκέπτες που δεν διέθεταν μεταφορικό μέσο οργανώθηκαν θαλάσσια δρομολόγια από τέσσερα σημεία επιβίβασης: το Γκραν Πικέ, το Λε Κανόν, το λιμάνι της Λα Βιν και την προβλήτα Μπελισέρ.
Σύμφωνα με τη δημοτική αρχή του Αρκασόν, περισσότεροι από 800 άνθρωποι είχαν ήδη μεταφερθεί με πλοία από τη χερσόνησο, με εκατοντάδες ταξιδιώτες να αποβιβάζονται στις προβλήτες κρατώντας τις αποσκευές τους.
Η επιχείρηση χαρακτηρίζεται πρωτόγνωρη για τα δεδομένα της περιοχής, καθώς καλούνται να συντονιστούν ταυτόχρονα πυροσβεστικές, αστυνομικές, λιμενικές και δημοτικές υπηρεσίες, μαζί με τους φορείς που διαχειρίζονται τα επιβατηγά πλοία και τα κέντρα υποδοχής.
Η προσομοίωση του 2025 που αποδείχθηκε καθοριστική
Η περιοχή είχε προετοιμαστεί για ένα τέτοιο ενδεχόμενο. Τον Οκτώβριο του 2025 είχε πραγματοποιηθεί άσκηση πολιτικής προστασίας, κατά την οποία προσομοιώθηκε η εκδήλωση δασικής πυρκαγιάς και η απομάκρυνση ευάλωτων κατοίκων διά θαλάσσης.
Ο Νταβίντ Λαφόργκ, επιχειρηματίας και δημοτικός σύμβουλος στο Καπ Φερέ, ανέφερε ότι η διαδικασία εξελίχθηκε χωρίς σοβαρά προβλήματα, επειδή υπήρχε σχετική προετοιμασία μετά τις καταστροφικές πυρκαγιές του 2022.
«Οι βαλίτσες ήταν ήδη έτοιμες και ο κόσμος παρέμεινε ψύχραιμος», δήλωσε, εξηγώντας ότι είχε απομακρύνει την οικογένειά του από την περιοχή κατά τη διάρκεια της νύχτας.
Το σχέδιο που εκπονήθηκε μετά τις καταστροφές του 2022
Το ειδικό σχέδιο εκκένωσης της χερσονήσου εγκρίθηκε στις 18 Ιουλίου 2023, μετά τις πρωτοφανείς πυρκαγιές που είχαν πλήξει τη Ζιρόντ το καλοκαίρι του 2022 και είχαν αναδείξει την ιδιαίτερη γεωγραφική ευαλωτότητα του Καπ Φερέ.
Βάσει του σχεδίου, η απομάκρυνση του πληθυσμού πρέπει κατά προτεραιότητα να γίνεται από την ξηρά, με ιδιαίτερη μέριμνα για ηλικιωμένους, παιδιά, άτομα με αναπηρία και όσους αντιμετωπίζουν προβλήματα υγείας.
Προβλέπεται επίσης ότι, εφόσον οι συνθήκες το επιτρέπουν, η D106 μπορεί να λειτουργήσει αποκλειστικά προς την κατεύθυνση εξόδου, με τις δύο λωρίδες να χρησιμοποιούνται προς την ίδια κατεύθυνση, προκειμένου να επιταχυνθεί η απομάκρυνση των πολιτών.
Εάν όμως η D106 αποκλειστεί, ενεργοποιείται το σχέδιο θαλάσσιας εκκένωσης, ώστε το νότιο άκρο της χερσονήσου να μη μετατραπεί σε παγίδα για χιλιάδες ανθρώπους.
Μέχρι 150.000 άνθρωποι το καλοκαίρι
Η επιχείρηση γίνεται ακόμη δυσκολότερη εξαιτίας της τεράστιας τουριστικής κίνησης. Κατά τους θερινούς μήνες, ο πληθυσμός της χερσονήσου μπορεί να φτάσει ακόμη και τους 150.000 ανθρώπους, πολλοί από τους οποίους διαμένουν σε κάμπινγκ, εξοχικά και τουριστικά καταλύματα.
Η χερσόνησος καλύπτεται σε ποσοστό περίπου 75% από θαλάσσια πεύκα και συνδέεται με την υπόλοιπη περιοχή μόνο μέσω της D106. Στο επίσημο σχέδιο επισημαίνεται ότι, εάν ο συγκεκριμένος δρόμος καταστεί απροσπέλαστος, το άκρο της χερσονήσου μπορεί να μετατραπεί σε εξαιρετικά επικίνδυνη ζώνη εγκλωβισμού.
Εν δυνάμει κινητοποίηση 27 πλοίων και 33 λεωφορείων
Το πρωτόκολλο προβλέπει ότι η θαλάσσια επιχείρηση μπορεί, με την πλήρη ανάπτυξη των διαθέσιμων μέσων, να απομακρύνει περίπου 12.000 ανθρώπους μέσα στις πρώτες 24 ώρες.
Εάν η εκκένωση συνεχιστεί, η θεωρητική δυνατότητα αυξάνεται σε περίπου 14.000 ανθρώπους ανά επόμενο 24ωρο, ενώ μπορεί να ενισχυθεί με πρόσθετα σκάφη.
Για την εφαρμογή του σχεδίου προβλέπεται η κινητοποίηση 27 επιβατηγών πλοίων κατά τη διάρκεια της ημέρας και 18 τη νύχτα. Παράλληλα, 33 λεωφορεία μπορούν να χρησιμοποιηθούν για τη μεταφορά έως και 1.650 ανθρώπων από τα προκαθορισμένα σημεία αποβίβασης προς χώρους υποδοχής στο Αρκασόν και στις γειτονικές κοινότητες.
Δεύτερο μεγάλο πύρινο μέτωπο στη Μπισκαρός
Την ίδια ώρα, ακόμη μία μεγάλη πυρκαγιά βρίσκεται σε εξέλιξη νοτιότερα, γύρω από την πόλη Μπισκαρός, στην περιφέρεια Λαντ.
Η φωτιά, η οποία ξέσπασε το απόγευμα της Πέμπτης, έχει κάψει περισσότερα από 2.600 εκτάρια, δηλαδή πάνω από 26.000 στρέμματα, και ανάγκασε περισσότερους από 23.000 ανθρώπους να εγκαταλείψουν την περιοχή.
Περίπου 18.000 άνθρωποι απομακρύνθηκαν από τη Μπισκαρός και άλλοι 5.000 από την κοινότητα Παραντίς-αν-Μπορν. Οι εκκενώσεις αφορούσαν κατοικίες, κάμπινγκ, έναν οίκο ευγηρίας και μία θερινή κατασκήνωση.
Οι αρχές προειδοποίησαν ότι η φωτιά δεν αναμενόταν να τεθεί υπό έλεγχο έως το τέλος της Παρασκευής, καθώς στην περιοχή έπνεαν άνεμοι με ταχύτητα έως 50 χιλιόμετρα την ώρα, ενώ η θερμοκρασία κυμαινόταν μεταξύ 36 και 37 βαθμών Κελσίου.
Τουλάχιστον 105 κτίρια υπέστησαν ζημιές
Σύμφωνα με τις τοπικές αρχές, τουλάχιστον 105 κατοικίες και άλλα κτίρια είχαν καταστραφεί ολοσχερώς ή υποστεί σοβαρές ζημιές από τις φλόγες στην ευρύτερη περιοχή της Μπισκαρός.
Κατά τη διάρκεια της νύχτας δεν αναφέρθηκαν νέες ανθρώπινες απώλειες από τα δύο μεγάλα μέτωπα στη νοτιοδυτική Γαλλία.
Ωστόσο, δύο Γάλλοι πυροσβέστες είχαν χάσει τη ζωή τους την Τρίτη 21 Ιουλίου, ενώ επιχειρούσαν σε διαφορετική πυρκαγιά κοντά στο αεροδρόμιο Μπορντό–Μεριニάκ.
Μακρόν: «Πολύ τεταμένη» η κατάσταση
Ο πρόεδρος της Γαλλίας, Εμανουέλ Μακρόν, χαρακτήρισε «πολύ τεταμένη» την κατάσταση στη χώρα, με ιδιαίτερη αναφορά στη Ζιρόντ, όπου εκατοντάδες πυροσβέστες δίνουν μάχη σε εξαιρετικά δύσκολες συνθήκες.
Η Γαλλία ζήτησε την ενεργοποίηση του Μηχανισμού Πολιτικής Προστασίας της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Στις ευρωπαϊκές ενισχύσεις περιλαμβάνονται δύο πυροσβεστικά αεροσκάφη Canadair από την Κροατία, δύο αεροσκάφη Air Tractor από την Πορτογαλία και δύο βαρέα ελικόπτερα Black Hawk από την Τσεχία και τη Σλοβακία.
Οι γαλλικές αρχές παραμένουν σε ύψιστη επιφυλακή, καθώς οι υψηλές θερμοκρασίες, η παρατεταμένη ξηρασία και οι ισχυροί άνεμοι δημιουργούν εξαιρετικά ευνοϊκές συνθήκες για την ταχεία εξάπλωση των πυρκαγιών.
Το μέγεθος της εκκένωσης στο Καπ Φερέ, σε συνδυασμό με το δεύτερο μεγάλο μέτωπο στη Μπισκαρός, αποτυπώνει τη σοβαρότητα της κρίσης: δεκάδες χιλιάδες άνθρωποι εγκαταλείπουν σπίτια και τουριστικά καταλύματα, ενώ ολόκληρες δασικές εκτάσεις και δεκάδες κτίρια παραδίδονται στις φλόγες.
