«Οι άνθρωποι ποτέ δεν λένε τόσα ψέματα, όσα μετά το κυνήγι, στη διάρκεια του πολέμου και πριν τις εκλογές».
Timesnews.gr
Η αλήθεια είναι ότι παραμένει διαχρονικό, ειδικά όταν μπαίνουμε σε προεκλογική τροχιά. Η πολιτική αντιπαράθεση, οι υποσχέσεις και η κριτική για το παρελθόν των ηγετών είναι το βασικό «μενού» κάθε προεκλογικής περιόδου.
Με βάση τη σκέψη σου, ετοίμασα ένα άρθρο που σχολιάζει αυτή την πολιτική πραγματικότητα, εστιάζοντας στη διαχρονική ρήση του Μπίσμαρκ, τις προεκλογικές υποσχέσεις και την κριτική γύρω από την πολιτική εμπειρία του Αλέξη Τσίπρα.
Η παραπάνω φράση του «Σιδηρού Καγκελάριου» της Γερμανίας, Ότο φον Μπίσμαρκ, μοιάζει πιο επίκαιρη από ποτέ κάθε φορά που μια χώρα οδεύει προς τις κάλπες. Στην πολιτική σκηνή, η περίοδος πριν από τις εκλογές είναι παραδοσιακά η εποχή των μεγάλων αφηγημάτων, των εύκολων λύσεων και των «χρυσών» υποσχέσεων.
Καθώς η χώρα κινείται σιγά-σιγά σε προεκλογικούς ρυθμούς, οι πολίτες καλούνται για ακόμα μια φορά να διαχωρίσουν την επικοινωνιακή τακτική από την πολιτική ουσία.
Στο επίκεντρο αυτής της συζήτησης βρίσκεται συχνά ο Αλέξης Τσίπρας, ο οποίος, επενδύοντας στη ρητορική της ανατροπής και της ριζικής αλλαγής, υπόσχεται να διορθώσει τα κακώς κείμενα. Ωστόσο, η πολιτική δεν συμβαίνει σε κενό αέρος. Οι υποσχέσεις του σήμερα έρχονται αναπόφευκτα αντιμέτωπες με την πολιτική μνήμη και την πρότερη κυβερνητική του θητεία.
Για ένα μεγάλο μέρος της κοινής γνώμης και των επικριτών του, η περίοδος της διακυβέρνησής του δεν χαρακτηρίστηκε από τις ρήξεις που επαγγελλόταν, αλλά από:
Πολιτικές παλινωδίες (κωλοτούμπες): Με κορυφαίο παράδειγμα το δημοψήφισμα του 2015 και την επακόλουθη υπογραφή του τρίτου μνημονίου.
Διαψευσμένες προσδοκίες: Τη σκληρή προσγείωση από το «θα καταργήσουμε τα μνημόνια με ένα νόμο» στην οικονομική πραγματικότητα των capital controls και της υπερφορολόγησης της μεσαίας τάξης.
Διαχείριση κρίσεων: Που, κατά πολλούς, δικαιολόγησε τον λαϊκό χαρακτηρισμό ότι τα πράγματα έγιναν «σαλάτα», αφήνοντας μια αίσθηση ερασιτεχνισμού σε κρίσιμους τομείς.
Από την άλλη πλευρά, οι υποστηρικτές του επιχειρηματολογούν ότι η τότε κυβέρνηση κινήθηκε μέσα σε ένα ασφυκτικό πλαίσιο διεθνούς πίεσης και οικονομικής χρεοκοπίας που κληρονόμησε, καταφέρνοντας τελικά να βγάλει τη χώρα από τα μνημόνια και να ρυθμίσει το χρέος.
Το ερώτημα όμως που τίθεται σήμερα είναι δομικό: Μπορεί ένας πολιτικός αρχηγός να πείσει ότι θα αλλάξει τα πάντα, όταν το δικό του παρελθόν αποτελεί το βασικό επιχείρημα των αντιπάλων του;
Οι εκλογές είναι η κορυφαία στιγμή της δημοκρατίας, αλλά και η εποχή που η «πολιτική μυθοπλασία» φτάνει στο ζενίθ της. Η ρήση του Μπίσμαρκ μας υπενθυμίζει ότι το κυνήγι της ψήφου συχνά επιστρατεύει την υπερβολή. Η καλύτερη άμυνα των πολιτών απέναντι στα μεγάλα λόγια δεν είναι η απάθεια, αλλά η κριτική σκέψη και η μνήμη. Στο τέλος της ημέρας, οι ψηφοφόροι καλούνται να ζυγίσουν τις υποσχέσεις του μέλλοντος με τα πεπραγμένα του παρελθόντος.
