Έναν ουσιαστικό διάλογο για την εκπαίδευση και όλα τα καίρια ζητήματα που απασχολούν την εκπαιδευτική κοινότητα άνοιξε το Κολλέγιο Αθηνών στο Διεθνές Εκπαιδευτικό Συνέδριο «Η Εκπαίδευση και οι μεγάλες προκλήσεις του 21ου αιώνα» στις 17 και 18 Οκτωβρίου 2025. Το Συνέδριο που πραγματοποιήθηκε στο πλαίσιο του εορτασμού της Εκατονταετηρίδας του Κολλεγίου Αθηνών, τελούσε υπό την αιγίδα της Α.Ε. του Προέδρου της Δημοκρατίας κυρίου Κωνσταντίνου Αν. Τασούλα.
Εν μέσω των ραγδαίων αλλαγών της εποχής, διακεκριμένοι επιστήμονες από όλον τον κόσμο έθεσαν τους προβληματισμούς τους για την ανάγκη επαναπροσδιορισμού της εκπαίδευσης και του ρόλου του εκπαιδευτικού. Στο Συνέδριο παρουσιάσθηκαν πρωτοποριακές έρευνες, ενώ οι εισηγήσεις πυροδότησαν συζητήσεις σχετικά με τις τρέχουσες τάσεις στην εκπαίδευση.
Χαιρετισμούς απηύθυναν ο Πρόεδρος του Διοικητικού Συμβουλίου του Ελληνοαμερικανικού Εκπαιδευτικού Ιδρύματος κ. Αλέξης Φυλακτόπουλος και ο Διευθυντής/President του Κολλεγίου Αθηνών Καθηγητής Σπύρος Ν. Πολλάλης. Μήνυμα προς τους συνέδρους απέστειλε η Υπουργός Παιδείας, Θρησκευμάτων και Αθλητισμού κ. Σοφία Ζαχαράκη.
Μίλησαν οι: Ron Beghetto (Arizona State University), Tina Blythe (Harvard University), Νικηφόρος Διαμαντούρος (ΕΚΠΑ, Ακαδημία Αθηνών), Σπύρος Δουκάκης (Ιόνιο Πανεπιστήμιο, Ινστιτούτο Εκπαιδευτικής Πολιτικής), Helen Haste (University of Bath), Veronica Boix Mansilla (Harvard University), G. Williamson McDiarmid (UNC-Chapel Hill), Katherine Merseth (Harvard University), Φερενίκη Παναγοπούλου (Πάντειο Πανεπιστήμιο), Σπύρος Πολλάλης (Κολλέγιο Αθηνών, Harvard University), Δημήτρης A. Σωτηρόπουλος (ΕΚΠΑ), Αθανάσιος Τζιμογιάννης (Πανεπιστήμιο Πελοποννήσου), Λουκάς Τσούκαλης (ΕΚΠΑ, Sciences Po), Yong Zhao (University of Kansas, University of Melbourne) και Steven Watson (Cambridge University)
Στη πρώτη συνεδρία με θέμα «Οι Στόχοι και το Όραμα της Εκπαίδευσης- Διαμορφώνοντας το Μέλλον της Διδασκαλίας και της Μάθησης» συζητήθηκε ο σύνθετος και απαιτητικός ρόλος του εκπαιδευτικού στον μεταβαλλόμενο σύγχρονο κόσμο. Προβλήθηκε η αναγκαιότητα της μεταμόρφωσης της εκπαίδευσης από ένα ανταγωνιστικό παιχνίδι σε ένα συνεργατικό περιβάλλον, που αναδεικνύει τη μοναδικότητα κάθε μαθητή και μαθήτριας και συμβάλλει στη συλλογική ευημερία. Παρουσιάσθηκαν επίσης οι μεταρρυθμίσεις του ελληνικού εκπαιδευτικού συστήματος.
Στη δεύτερη συνεδρία με θέμα «Εκπαιδεύοντας Πολίτες του Κόσμου» υποστηρίχθηκε ότι η τεχνολογική επανάσταση δημιουργεί μεν μεγάλες ευκαιρίες για την ανθρωπότητα, αλλά, σε συνδυασμό με άλλες ραγδαίες αλλαγές που συντελούνται παγκοσμίως, ενέχει σοβαρές απειλές για τη δημοκρατία, την κοινωνική συνοχή και τις ατομικές ελευθερίες.
Επίσης με αφορμή το μότο που συνοδεύει τον επετειακό θυρεό του Κολλεγίου Αθηνών «πολίτας τρέφον» (αντικαθιστώντας το «άνδρας τρέφον» του παλαιότερου σχολείου αρρένων) προβλήθηκε το χρέος της εκπαίδευσης να διαπλάθει πολίτες έτοιμους να υπηρετήσουν την κοινωνία. Στη συνέχεια τέθηκε ο προβληματισμός σχετικά με την ευθύνη της εκπαίδευσης να καλλιεργεί στους μαθητές και στις μαθήτριες την ικανότητα να διαχειρίζονται την αβεβαιότητα, αυτά που δεν μπορούν σήμερα να φανταστούν ότι θα συμβούν στο μέλλον. Τέλος παρουσιάσθηκαν εκπαιδευτικές πρακτικές, που επεκτείνουν τις υπάρχουσες, για τη δημιουργία ανθρώπων που διαχειρίζονται καλύτερα τον εαυτό τους, τη φύση και την κοινωνία, όπως απαιτείται στην εποχή μας.
Στην τρίτη συνεδρία «Οι Αναδυόμενες Τεχνολογίες στην Εκπαίδευση» υποστηρίχθηκε ότι η ηθική και ανθρωποκεντρική χρήση της τεχνολογίας μπορεί να ενισχύσει τη μάθηση και τη δημιουργικότητα των μαθητών. Διατυπώθηκε η άποψη ότι η Τεχνητή Νοημοσύνη πρέπει να λειτουργεί ως συνεργάτης, ενώ το σχολείο οφείλει να προετοιμάσει τους μαθητές, ώστε να διαμορφώσουν ενεργά το δικό τους μέλλον, χωρίς να αναμένουν παθητικά τις αλλαγές που θα επιφέρει η ΤΝ. Προτάθηκε επίσης να αντιμετωπιστεί η ΤΝ ως ένας αναδυόμενος συμμετέχων στον εκπαιδευτικό διάλογο, που συν-δημιουργεί νόημα μέσα από δυναμικές αλληλεπιδράσεις με εκπαιδευτικούς και μαθητές.
Επισημάνθηκαν οι κίνδυνοι εξαιτίας της εμπλοκής ανηλίκων στη χρήση της ΤΝ στην εκπαίδευση και προτάθηκε οι πειραματισμοί να γίνονται με προσοχή, γιατί η όποια βλάβη θα μπορούσε να είναι μη αναστρέψιμη. Τέλος, έγινε αναφορά στις μεγάλες προκλήσεις που θέτει η Τεχνητή Νοημοσύνη προκειμένου να ανταποκριθεί στον διαχρονικό κοινωνικό ρόλο της εκπαίδευσης: να προετοιμάσει δηλαδή τους μαθητές για τον κόσμο που θα συναντήσουν στο μέλλον τους.
