Η αγορά ενός σπιτιού είναι ένα από τα σημαντικότερα βήματα στη ζωή ενός ανθρώπου. Συνήθως, η σκέψη μας επικεντρώνεται στην τιμή του ακινήτου, αλλά η πραγματικότητα είναι ότι υπάρχουν και κάποια επιπλέον έξοδα που πρέπει να υπολογίσεις. Γνωρίζοντας εκ των προτέρων το συνολικό κόστος, μπορείς να προετοιμαστείς οικονομικά και να αποφύγεις δυσάρεστες εκπλήξεις. Ας δούμε λοιπόν αναλυτικά ποια είναι αυτά τα έξοδα.
Υποχρεωτικά Έξοδα
Αυτά τα έξοδα είναι τα απαραίτητα για την ολοκλήρωση της αγορας σπιτιού και δεν μπορείς να τα αποφύγεις.
Φόρος Μεταβίβασης Ακινήτου (ΦΜΑ)
Αυτό είναι ένα από τα μεγαλύτερα έξοδα που θα αντιμετωπίσεις. Ο Φόρος Μεταβίβασης Ακινήτου πληρώνεται στην εφορία, και ανέρχεται στο 3% επί της αντικειμενικής αξίας του ακινήτου (ή της εμπορικής του αξίας, αν είναι μεγαλύτερη). Για παράδειγμα, αν η αντικειμενική αξία του σπιτιού είναι 100.000€, θα πληρώσεις 3.000€ ως φόρο.
Αυτός ο φόρος καταβάλλεται ηλεκτρονικά. Για να πληρωθεί θα πρέπει να καταθέσεις μια αίτηση στην αρμόδια ΔΟΥ, μαζί με τον πωλητή, ώστε να εκδοθεί η ταυτότητα πληρωμής.
Συμβολαιογραφικά Έξοδα
Ο συμβολαιογράφος είναι απαραίτητος για τη σύνταξη του συμβολαίου αγοραπωλησίας. Η αμοιβή του υπολογίζεται με βάση την αξία του ακινήτου. Συνήθως, κυμαίνεται από 0,8% έως 1% επί της αξίας του συμβολαίου, στην οποία προστίθενται και οι σχετικοί φόροι (π.χ. ΦΠΑ).
Επίσης, πρέπει να συνυπολογίσεις και το κόστος για τη σύνταξη διαφόρων εγγράφων και πράξεων. Πιο συγκεκριμένα, ο συμβολαιογράφος δικαιούται 5€ για κάθε πρόσθετο φύλλο του συμβολαίου και 4€ για κάθε φύλλο αντιγράφου του συμβολαίου. Επίσης, για τη συμπλήρωση κάθε δήλωσης φόρου καθώς και για κάθε φύλλο αντικειμενικής αξίας, ο συμβολαιογράφος δικαιούται 10€.
Έξοδα Υποθηκοφυλακείου / Κτηματολογίου
Μετά την υπογραφή του συμβολαίου, αυτό πρέπει να καταχωριθεί στο Υποθηκοφυλακείο ή στο Κτηματολόγιο, προκειμένου να ολοκληρωθεί η μεταβίβαση της ιδιοκτησίας. Το κόστος για αυτή τη διαδικασία ανέρχεται περίπου στο 0,5% επί της αξίας του συμβολαίου, συν ΦΠΑ και δικαιώματα.
Προαιρετικά Έξοδα
Αυτά τα έξοδα δεν είναι υποχρεωτικά κατά την αγορά ενός σπιτιού, αλλά συνιστάται ανεπιφύλακτα να τα συμπεριλάβεις στον προϋπολογισμό σου για να προστατεύσεις την επένδυσή σου.
Αμοιβή Δικηγόρου
Αν και πλέον δεν είναι υποχρεωτική η παράσταση δικηγόρου στην αγοραπωλησία ακινήτου, η συμβουλή του είναι ανεκτίμητη. Ο δικηγόρος μπορεί να ελέγξει τον τίτλο ιδιοκτησίας, να διασφαλίσει ότι δεν υπάρχουν βάρη στο ακίνητο (όπως υποθήκες ή κατασχέσεις) και να σε προστατεύσει από νομικές παγίδες. Η αμοιβή του κυμαίνεται συνήθως στο 1% επί της αξίας του ακινήτου, συν ΦΠΑ, αλλά μπορεί να διαφέρει ανάλογα με τη συμφωνία.
Αμοιβή Μηχανικού
Ο μηχανικός είναι απαραίτητος για τον έλεγχο της νομιμότητας του ακινήτου. Θα διενεργήσει αυτοψία για να βεβαιωθεί ότι το σπίτι έχει κατασκευαστεί σύμφωνα με την οικοδομική άδεια και ότι δεν υπάρχουν αυθαίρετες κατασκευές. Επίσης, θα εκδώσει το απαραίτητο Πιστοποιητικό Ενεργειακής Απόδοσης (ΠΕΑ). Η αμοιβή του διαφέρει ανάλογα με την πολυπλοκότητα του ελέγχου και την περιοχή.
Αμοιβή Μεσίτη
Ένα καλό μεσιτικό γραφείο μπορεί να σου προτείνει τα κατάλληλα ακίνητα και να σε κατευθύνει σε μια συμφέρουσα αγορά. Διαθέτει μια λίστα με όλα τα διαθέσιμα προς πώληση ακίνητα και μπορεί να σου παρέχει πληροφορίες στις οποίες δεν θα είχες πρόσβαση χωρίς τη βοήθεια του.
Αν βρεις σπίτι μέσω μεσιτικού γραφείου, θα πρέπει να πληρώσεις και τη μεσιτική αμοιβή. Αυτή συνήθως ανέρχεται στο 2% επί της τελικής τιμής του ακινήτου, συν ΦΠΑ, και καταβάλλεται τόσο από τον αγοραστή όσο και από τον πωλητή. Η συνεργασία με μεσίτη μπορεί να σου γλιτώσει πολύ χρόνο, καθώς αναλαμβάνει την εύρεση ακινήτων και την οργάνωση των επισκέψεων.
Παράδειγμα Υπολογισμού
Ας υποθέσουμε ότι θέλεις να αγοράσεις ένα σπίτι αξίας 150.000€. Τα επιπλέον έξοδα θα μπορούσαν να διαμορφωθούν ως εξής:
- Φόρος Μεταβίβασης: 150.000€ x 3% = 4.500€
- Συμβολαιογραφικά: 150.000€ x 1% = 1.500€
- Κτηματολόγιο: 150.000€ x 0,5% = 750€
- Αμοιβή Δικηγόρου: 150.000€ x 1% = 1.500€
- Αμοιβή Μεσίτη: 150.000€ x 2% = 3.000€
Σε αυτό το παράδειγμα, το συνολικό ποσό των εξόδων μπορεί να φτάσει τα 11.250€, χωρίς να υπολογίζονται τυχόν πρόσθετα έξοδα μηχανικού, επισκευές ή έξοδα τράπεζας αν πάρεις δάνειο.
Η αγορά ενός σπιτιού είναι μια μεγάλη απόφαση, και ο σωστός υπολογισμός των επιπλέον εξόδων είναι ζωτικής σημασίας για μια επιτυχημένη αγορά σπιτιού. Με το να γνωρίζεις εκ των προτέρων όλα τα πιθανά κόστη βοηθάει στην καλύτερη οργάνωση του προϋπολογισμού σου. Η σωστή προετοιμασία όχι μόνο σε γλιτώνει από το άγχος, αλλά σου δίνει και τη δυνατότητα να διαπραγματευτείς καλύτερα και να ολοκληρώσεις τη συναλλαγή με απόλυτη ηρεμία και ασφάλεια. Ακόμα είναι σημαντικό να γνωρίζεις εκ των προτέρων τι έγγραφα θα χρειαστείς να έχεις καθώς και την πλήρη διαδικασία αγοραπωλησίας ακινήτου ώστε να μπορείς να υπολογίσεις πιο αναλυτικά το κόστος και το χρόνο που θα χρειαστεί.
