Μια μεγάλη υπόθεση που συνδέει τον ιδρυτή της Nvidia, Τζένσεν Χουάνγκ, με μια γυναίκα που φέρεται να συνδέεται με την κινεζική κατασκοπεία και δραστηριοποιείται στη Σιγκαπούρη, φέρνει στο προσκήνιο τον ρόλο της πόλης-κράτους ως διεθνούς κόμβου για την αγορά ημιαγωγών, αλλά και ως σημείου διέλευσης για πιθανές παράνομες εμπορικές δραστηριότητες.
Την Πέμπτη, ο Χουάνγκ αποχώρησε από την αμερικανική εταιρεία κατασκευής μικροτσίπ, αφού παραδέχθηκε ότι είχε εξωσυζυγική σχέση. Σύμφωνα με πληροφορίες, εμπλεκόταν με μια γυναίκα ονόματι Άλις Χουάνγκ, η οποία διηύθυνε τη Megaspeed, μια εταιρεία κέντρων δεδομένων με έδρα τη Σιγκαπούρη και σημαντικό αγοραστή των μικροτσίπ της Nvidia.
Εδώ και δεκαετίες, η Σιγκαπούρη έχει προσπαθήσει συστηματικά να εδραιώσει τη φήμη της ως μιας ανοιχτής οικονομίας, φιλικής προς τις επιχειρήσεις, η οποία προσφέρει εύκολη πρόσβαση τόσο στις αγορές των ΗΠΑ όσο και σε εκείνες της Κίνας.
Με την έκρηξη της τεχνητής νοημοσύνης, τα τελευταία χρόνια έχει εξελιχθεί σε σημαντικό διεθνές κέντρο εμπορίας προηγμένων ημιαγωγών. Πέρυσι, αποτέλεσε το δεύτερο μεγαλύτερο κέντρο τιμολόγησης της Nvidia παγκοσμίως, αντιπροσωπεύοντας σχεδόν το ένα πέμπτο των εσόδων της αμερικανικής εταιρείας.
Ωστόσο, λιγότερο από το 1% των εσόδων της Nvidia από τη Σιγκαπούρη αφορούσε μικροτσίπ που εισήλθαν πραγματικά στη χώρα. Αυτό συμβαίνει επειδή το νησιωτικό κράτος λειτουργεί ως εμπορικός κόμβος, μέσω του οποίου πολλές ασιατικές εταιρείες πραγματοποιούν παραγγελίες και στη συνέχεια αποστέλλουν τα προϊόντα σε άλλους προορισμούς.
Από το 2022, όταν οι ΗΠΑ επέβαλαν περιορισμούς στις εξαγωγές προηγμένων αμερικανικών ημιαγωγών προς την Κίνα και στην απόκτησή τους από κινεζικές εταιρείες, Αμερικανοί αξιωματούχοι εκφράζουν ανησυχίες ότι χώρες όπως η Σιγκαπούρη θα μπορούσαν να χρησιμοποιηθούν από κινεζικές επιχειρήσεις ως ενδιάμεσοι σταθμοί για την πρόσβαση σε αυτά τα μικροτσίπ.
Η περίπτωση της Megaspeed αποτελεί χαρακτηριστικό παράδειγμα.
Η εταιρεία αναδείχθηκε στον μεγαλύτερο αγοραστή μικροτσίπ της Nvidia στη Νοτιοανατολική Ασία και υπάρχουν υποψίες ότι παρείχε στις κινεζικές εταιρείες πρόσβαση σε αυτά μέσω των κέντρων δεδομένων της στη Μαλαισία, την Ινδονησία και την Ταϊλάνδη.
Παρότι η Σιγκαπούρη δεν απαγορεύει τη μεταφορά προηγμένων μικροτσίπ τεχνητής νοημοσύνης σε εταιρείες του εξωτερικού, τέτοιες ενέργειες ενδέχεται να παραβιάζουν τους αμερικανικούς ελέγχους στις εξαγωγές.
Η κυβέρνηση της χώρας έχει ξεκαθαρίσει ότι δεν εφαρμόζει «μονομερείς εξαγωγικούς ελέγχους που επιβάλλονται από άλλες χώρες», ωστόσο αναμένει από όλες τις εταιρείες που δραστηριοποιούνται στη δικαιοδοσία της να σέβονται αυτούς τους κανονισμούς.
Η Σιγκαπούρη έχει καταγράψει ορισμένες επιτυχίες στην προσπάθεια ελέγχου τέτοιων δραστηριοτήτων. Έχει ασκήσει διώξεις σε τέσσερις εταιρείες και πέντε φυσικά πρόσωπα, μεταξύ των οποίων και Κινέζους υπηκόους, για διάφορα αδικήματα, συμπεριλαμβανομένης της απάτης.
Οι ενέργειες αυτές ακολούθησαν τις ανησυχίες των ΗΠΑ ότι η κινεζική εταιρεία τεχνητής νοημοσύνης DeepSeek προμηθευόταν μικροτσίπ της Nvidia από τρίτους προμηθευτές στη Σιγκαπούρη, μεταξύ άλλων περιοχών.
Οι Aρχές επιχείρησαν να διερευνήσουν και την υπόθεση της Megaspeed, ωστόσο αντιμετώπισαν αρκετές δυσκολίες.
Σε ανακοίνωση που δημοσιοποιήθηκε την Πέμπτη, η κυβέρνηση ανέφερε ότι από τον Φεβρουάριο του 2025 εξετάζει εάν η Megaspeed και άλλες εταιρείες είχαν υποβάλει ψευδείς δηλώσεις σχετικά με διακομιστές δεδομένων που αγοράστηκαν και εξήχθησαν μέσω της Σιγκαπούρης.
Οι εταιρείες είχαν δηλώσει ότι ο εξοπλισμός θα κατέληγε στη γειτονική Μαλαισία. Ωστόσο, οι Aρχές της Σιγκαπούρης υποψιάζονται ότι οι τελικοί προορισμοί του ήταν διαφορετικοί.
Η κυβέρνηση αποκάλυψε επίσης ότι είχε ζητήσει επανειλημμένα τη συνδρομή των αμερικανικών αρχών, προκειμένου να συγκεντρώσει περισσότερες πληροφορίες από μία από τις εταιρείες που ερευνώνται, τη Supermicro. Πρόκειται για αμερικανική εταιρεία, η οποία, σύμφωνα με πληροφορίες που έχει στη διάθεσή του το BBC, προμήθευε τη Megaspeed με διακομιστές υπολογιστών.
«Παρά τα επανειλημμένα αυτά αιτήματα, η Σιγκαπούρη μέχρι σήμερα έχει λάβει περιορισμένες πληροφορίες ή βοήθεια», ανέφερε η κυβέρνηση στην ανακοίνωσή της. Το BBC ζήτησε σχόλιο από το υπουργείο Εξωτερικών των ΗΠΑ.
Οι αρχές της Σιγκαπούρης επιβεβαίωσαν ότι διερεύνησαν και την Άλις Χουάνγκ, όχι για κατασκοπεία, αλλά προκειμένου να διαπιστώσουν εάν είχε οποιονδήποτε πιθανό ρόλο στην ύποπτη απάτη της Megaspeed.
Τελικά, οι ερευνητές κατέληξαν στο συμπέρασμα ότι υπήρχαν «ανεπαρκή στοιχεία» για την τέλεση αδικήματος και της επέτρεψαν να εγκαταλείψει τη Σιγκαπούρη τον Φεβρουάριο του τρέχοντος έτους, αφού προηγουμένως είχαν κρατήσει το διαβατήριό της για αρκετούς μήνες.
Παρά το γεγονός ότι η έρευνα ξεκίνησε πριν από σχεδόν δύο χρόνια, η Σιγκαπούρη δεν έχει ακόμη απαγγείλει κατηγορίες σε βάρος της Megaspeed ή οποιασδήποτε άλλης εταιρείας και φυσικού προσώπου που συνδέεται με την υπόθεση.
Οι έρευνες τόσο της Σιγκαπούρης όσο και των ΗΠΑ για τη Megaspeed εξακολουθούν να βρίσκονται σε εξέλιξη.
Το 2024, Αμερικανοί αξιωματούχοι επισκέφθηκαν ένα κέντρο δεδομένων της Megaspeed στη Μαλαισία και διαπίστωσαν ότι υπήρχε εξοπλισμός της Nvidia που παρέμενε μέσα στα κουτιά του. Το γεγονός αυτό προκάλεσε ανησυχίες ότι η εταιρεία ενδεχομένως προωθούσε προηγμένα μικροτσίπ σε άλλους προορισμούς, σύμφωνα με δημοσίευμα των New York Times.
Σύμφωνα με δημοσίευμα του Bloomberg, η Nvidia θα μπορούσε να αντιπροσωπεύει ένα σημαντικό μέγεθος της σχετικής δραστηριότητας. Στη συνέχεια, η εταιρεία αναπροσάρμοσε τα δικά της στοιχεία, αφού επισκέφθηκε περισσότερες αποθήκες.
Από την πλευρά της, η Megaspeed υποστηρίζει ότι ενεργούσε πάντοτε νόμιμα και ότι προηγούμενοι έλεγχοι από τις αρμόδιες αρχές δεν εντόπισαν στοιχεία παράνομης δραστηριότητας.
Την Πέμπτη, η εταιρεία δήλωσε ότι «καλωσορίζει τον κατάλληλο κυβερνητικό έλεγχο» και ότι είναι «δεσμευμένη να συνεργάζεται εποικοδομητικά και με διαφάνεια με την κυβέρνηση των ΗΠΑ».
Η Κίνα, από την πλευρά της, απορρίπτει εδώ και καιρό τις κατηγορίες ότι κινεζικές εταιρείες και ιδρύματα αποκτούν παράνομα προηγμένα μικροτσίπ αμερικανικής κατασκευής.
Το φαινόμενο του «Singapore-washing» και οι σχέσεις με την Κίνα
Ο τρόπος με τον οποίο η Megaspeed και η Άλις Χουάνγκ βρέθηκαν στη Σιγκαπούρη αναδεικνύει και άλλες αδυναμίες που συνδέονται με την ανοιχτή οικονομία της πόλης-κράτους.
Τα τελευταία χρόνια, η Σιγκαπούρη έχει εξελιχθεί σε βασικό προορισμό για κινεζικές επιχειρήσεις. Τεχνολογικές εταιρείες, όπως η TikTok και η Manus, έχουν επιλέξει την πόλη ως έδρα των παγκόσμιων δραστηριοτήτων τους.
Πέρα από την ευκολία που προσφέρει στην επιχειρηματική δραστηριότητα, η Σιγκαπούρη διαθέτει πληθυσμό που είναι στην πλειονότητά του εθνοτικά κινεζικός και αντιμετωπίζει σε μεγάλο βαθμό θετικά την Κίνα.
Για μια κινεζική εταιρεία, η Σιγκαπούρη προσφέρει μια βάση κοντά στην ηπειρωτική Κίνα, αλλά και μια «ουδέτερη διεύθυνση», την οποία αποδέχονται οι διεθνείς πελάτες και επενδυτές, εξήγησε ο Γουίνστον Μα, επίκουρος καθηγητής στη Νομική Σχολή του Πανεπιστημίου της Νέας Υόρκης.
Ωστόσο, επικριτές υποστηρίζουν ότι αυτή η κατάσταση έχει οδηγήσει στην εμφάνιση του φαινομένου που αποκαλείται «Singapore-washing». Πρόκειται για την πρακτική κατά την οποία κινεζικές εταιρείες αξιοποιούν την καθαρή διεθνή εικόνα της Σιγκαπούρης, προκειμένου να αποκρύπτουν την πραγματική προέλευσή τους, να περιορίζουν τις υποψίες και ακόμη και να συγκαλύπτουν αμφιλεγόμενες δραστηριότητες.
Η αμερικανική ομάδα ανάλυσης ζητημάτων ασφάλειας C4ADS, με έδρα την Ουάσιγκτον, δήλωσε στο BBC ότι αξιολόγησε τη δημιουργία της Megaspeed από την Άλις Χουάνγκ ως μια τέτοια περίπτωση.
Έρευνα του BBC σε εταιρικά μητρώα στην Κίνα, το Χονγκ Κονγκ και τη Σιγκαπούρη διαπίστωσε ότι το 2019 η Χουάνγκ πούλησε μια εταιρεία ηλεκτρονικών παιχνιδιών, μαζί με τις θυγατρικές της, στην κινεζική εταιρεία ανάπτυξης παιχνιδιών 7Road.
Τον Μάρτιο του 2023, μια θυγατρική της 7Road στη Σιγκαπούρη όρισε τη Χουάνγκ ως εκτελεστική διευθύντριά της. Την επόμενη ημέρα, η εταιρεία άλλαξε την επωνυμία της σε Megaspeed.
Η Χουάνγκ παρέμεινε επικεφαλής για οκτώ μήνες, προτού μεταβιβάσει την εταιρεία σε έναν άνδρα από τη Σιγκαπούρη.
Κατά τη διάρκεια αυτής της περιόδου, η Megaspeed διήνυσε «μια κρίσιμη περίοδο εταιρικής αναδιάρθρωσης και περιφερειακής επέκτασης». Παράλληλα, οι εταιρικές διασυνδέσεις της Χουάνγκ δημιούργησαν ερωτήματα σχετικά με το κατά πόσο «η ταυτότητα της Megaspeed ως εταιρείας της Σιγκαπούρης είναι γνήσια ή εάν βρίσκεται ουσιαστικά υπό κινεζικό έλεγχο», σύμφωνα με την αξιολόγηση της C4ADS.
Ακόμη και μετά τη μεταβίβαση της Megaspeed, η C4ADS εκτίμησε ότι η Χουάνγκ εξακολουθούσε να έχει «πρακτικά τον έλεγχο» της εταιρείας. Το συμπέρασμα βασίστηκε στις διασυνδέσεις της με τη Megaspeed μέσω μιας άλλης εταιρείας, αλλά και σε αναρτήσεις της στο LinkedIn, στις οποίες εξακολουθούσε να παρουσιάζεται ως «πρόεδρος» της Megaspeed σε συνέδρια.
Η Megaspeed δεν απάντησε στα ερωτήματα του BBC σχετικά με τις σχέσεις της εταιρείας και της Άλις Χουάνγκ με την Κίνα και την κινεζική κυβέρνηση.
Η δύσκολη ισορροπία της Σιγκαπούρης ανάμεσα σε ΗΠΑ και Κίνα
Όλα αυτά ενισχύουν το δίλημμα που αντιμετωπίζει η Σιγκαπούρη, η οποία προσπαθεί εδώ και χρόνια να διατηρεί ισορροπημένες σχέσεις με τις δύο μεγαλύτερες δυνάμεις του πλανήτη.
«Για πολύ μεγάλο χρονικό διάστημα, η Σιγκαπούρη κατάφερε να απολαμβάνει τα πλεονεκτήματα και των δύο πλευρών, διατηρώντας εξαιρετικές σχέσεις τόσο με τις ΗΠΑ όσο και με την Κίνα», δήλωσε ο Ντίλαν Λο, λέκτορας πολιτικής και διεθνών σπουδών στο Τεχνολογικό Πανεπιστήμιο Νανγιάνγκ.
Η Σιγκαπούρη έχει παραδοσιακά τοποθετηθεί ως ουδέτερος παράγοντας ανάμεσα στις δύο υπερδυνάμεις. Ο πρωθυπουργός της χώρας, Λόρενς Γουόνγκ, έχει επιμείνει ότι η χώρα του δεν είναι ούτε φιλοκινεζική ούτε φιλοαμερικανική, αλλά «φιλοσιγκαπουριανή».
Ωστόσο, σύμφωνα με τον Λο, αυτή η προσπάθεια εξισορρόπησης «έχει πλέον γίνει πολύ δύσκολη στη διαχείριση και ορισμένες φορές αρκετά περίπλοκη», εξαιτίας της αντιπαράθεσης ΗΠΑ και Κίνας για τα μικροτσίπ.
Η υπόθεση της Megaspeed αναμένεται να περιορίσει ακόμη περισσότερο τα περιθώρια ελιγμών της Σιγκαπούρης, σύμφωνα με αναλυτές.
Το Πεκίνο ενδέχεται να αναρωτηθεί γιατί η Σιγκαπούρη διερευνά ζητήματα που σχετίζονται με τους αμερικανικούς περιορισμούς και εάν με αυτόν τον τρόπο συντάσσεται με τα συμφέροντα των ΗΠΑ, εκτιμά ο Τσονγκ Τζα Ίαν, πολιτικός επιστήμονας από τη Σιγκαπούρη και μη μόνιμος ερευνητής στο Carnegie China.
Από την άλλη πλευρά, η Ουάσιγκτον ενδέχεται να εκλάβει την τελευταία ανακοίνωση της Σιγκαπούρης ως προσπάθεια «μετατόπισης της ευθύνης» προς τις ΗΠΑ, κάτι που θα μπορούσε να προκαλέσει αντίδραση από τον Λευκό Οίκο, πρόσθεσε.
«Η Σιγκαπούρη έχει διαμορφώσει μια πολιτική θέση σύμφωνα με την οποία δεν επιλέγει πλευρά. Ωστόσο, όταν δεν επιλέγεις πλευρά, υπάρχει ο κίνδυνος να θεωρηθεί ότι είσαι συνένοχος στην ατζέντα της μίας ή της άλλης πλευράς», σημείωσε.
Ο Μπέντζαμιν Χο, επίκουρος καθηγητής και ειδικός σε θέματα Κίνας στο Ινστιτούτο Διεθνών Σπουδών Σ. Ρατζαρατνάμ της Σιγκαπούρης, επισήμανε ότι αυτή «δεν είναι η πρώτη ούτε η τελευταία φορά που η Σιγκαπούρη θα βρεθεί ανάμεσα στις ΗΠΑ και την Κίνα».
«Αυτό είναι το τίμημα με το οποίο πρέπει να αναμετρηθεί μια ανοιχτή οικονομία: βρίσκεσαι στη μέση όταν τα πράγματα πηγαίνουν άσχημα», ανέφερε.
