Η Μεγάλη Χίμαιρα του Μ. Καραγάτση διχάζει το σήμερα με τη λογοτεχνία του χθες

Στα μαρμαρένια αλώνια των κοινωνικών δικτύων γίνονται πολλοί καυγάδες. Για την πολιτική, για κοινωνικά ζητήματα, για την οικονομία. Ότι θα φτάναμε στο σημείο να δούμε, να «σφάζονται» για ένα βιβλίο του Μ. Καραγάτση, λίγοι θα το φαντάζονταν.

by Times Newsroom
  • Ξένια Τούρκη

name

Στα μαρμαρένια αλώνια των κοινωνικών δικτύων γίνονται πολλοί καυγάδες. Για την πολιτική, για κοινωνικά ζητήματα, για την οικονομία. Ότι θα φτάναμε στο σημείο να δούμε, να «σφάζονται» για ένα βιβλίο του Μ. Καραγάτση, λίγοι θα το φαντάζονταν.

Η συζήτηση πυροδοτόθηκε από ένα άρθρο της συγγραφέας Ρένας Λούνα στη Lifo στο οποίο θεώρησε πως η Μεγάλη Χίμαιρα είναι ένα σεξιστικό και πατριαρχικό βιβλίο, στο οποίο οι γυναίκες σκιαγραφούνται με τον χειρότερο τρόπο. Το Σύνδρομο της Στοκχόλμης, έστω με τους λογοτέχνες, μπορεί να σταματήσει εδώ, έγραψε, τονίζοντας πως «η Μεγάλη Χίμαιρα είναι μια σεξιστική παραφωνία, κατασκευασμένη από τσιτάτα μίσους και χριστιανική τιμωρία, δοσμένα στον υπερθετικό βαθμό».

Φυσικά υπάρχει και η αντίθετη άποψη. O επίσης, συγγραφέας, Χρίστος Χωμενίδης έγραψε πως όσοι κατηγορούν τον Καραγάτση δεν καταλαβαίνουν καν τι λέει. «Εκείνος περιγράφει το υπαρξιακό αδιέξοδο των σκοτεινών ηρώων του, εκείνοι νομίζουν ότι προάγει την τοξική αρρενωπότητα», εξήγησε.

Το ποια πλευρά έχει δίκαιο, ως προς την κατανόηση του βιβλίου δεν έχει σημασία. Αλίμονο, αν ένα έργο τέχνης μας ακουμπούσε όλους με τον ίδιο τρόπο. Αυτό είναι αδύνατο. Διαβάζουμε το ίδιο κείμενο, άλλοι θυμώνουν, άλλοι κατανοούν, άλλοι συγκινούνται και άλλοι αποστρέφουν το βλέμμα τους μακριά.

Εκείνο, όμως που είναι εντελώς παράλογο, είναι να μην μπορούμε να κατανοήσουμε ένα έργο μέσα από την εποχή που έχει φτιαχτεί. Σεξιστικά τα κείμενα του Όμηρου ή των Ελλήνων κλασσικών; Σαφώς. Αυτές ήταν οι αντιλήψεις της εποχής τότε. Περιέχει ρατσιστικές αναφορές το Όσα παίρνει ο Άνεμος ή ο Τομ Σώγιερ; Ναι, αν τα διαβάσει κανείς με τον φακό του σήμερα. Μπορεί να θεωρηθεί μισογύνης ο Καζαντζάκης ή ο Καραγάτσης; Ενδεχομένως, πως ναι.

Όμως, αυτές ήταν οι αντιλήψεις όταν γράφονταν αυτά τα έργα. Μπροστά από την εποχή τους ήταν ο Ιούλιος Βερν και το Matrix. Το να απαιτούμε ένα κείμενο που γράφτηκε πριν από 100 ή 1000 χρόνια να είναι προσαρμοσμένο στον σημερινό τρόπο σκέψης είναι το ίδιο με το να απαιτούμε από τον Ουίλιαμ Σέξπιρ να βάζει την Ιουλιέτα να στέλνει ένα μήνυμα στο κινητό στον Ρομέο, για να τον ειδοποιήσει ότι ζει και τον περιμένει αντί να αυτοκτονεί.

Η κουλτούρα της ακύρωσης μόνο ζημιά μπορεί να κάνει. Αντί να ζητούμε την κατάργηση της τέχνης, ας μάθουμε να την κατανοούμε. Ναι, μπορεί η Μεγάλη Χίμαιρα όντως να περιέχει μισογύνικες αναφορές. Είναι πολύ πιο υγιές να είμαστε σε θέση να τις αναγνωρίζουμε και να βλέπουμε πόσο δρόμο έχουν καλύψει οι γυναίκες σήμερα, αντί να καθαιρούμε ένα έργο τέχνης από τη δημόσια σφαίρα.

Έχει γραφτεί πως ο Μ. Καραγάτσης διχάζει ξανά. Αυτό δεν ισχύει. Δεν είναι ο Μ. Καραγάτσης που διχάζει αλλά οι αρρωστημένες νοοτροπίες που θέλουν να τον καταργήσουν.

Και στο κάτω κάτω αν κάποιος νιώθει πως ένας δημιουργός δεν τον αντιπροσωπεύει ή πως διαφωνεί μαζί του ας μην διαβάσει το βιβλίο του, ας μην δει την ταινία του, ας κλείσει τα μάτια μπροστά στον πίνακά του. Δεν έχει το δικαίωμα αυθαίρετα απαιτεί και οι άλλοι να κάνουν το ίδιο.

Πηγή: www.philenews.com

Σχετικά Άρθρα

Αυτή η ιστοσελίδα χρησιμοποιεί cookies για να βελτιώσει την εμπειρία σας. Συνεχίζοντας την περιήγησή σας, δίνετε την συγκατάθεσή σας για την χρήση των cookies. Aποδοχή

Social Media Auto Publish Powered By : XYZScripts.com