- Γράφει η Κατερίνα Κρανιώτη
«Υπάρχουν κάποιες στιγμές στην εκκλησία που η σιωπή “μιλάει” πιο δυνατά από κάθε ψαλμωδία. Η Προηγιασμένη Θεία Λειτουργία είναι η δική μας πνευματική στάση για “ανεφοδιασμό” μέσα στη Μεγάλη Σαρακοστή. Ένα μικρό κείμενο για τη βαθιά ομορφιά αυτής της συνάντησης…»
Η Προηγιασμένη Θεία Λειτουργία είναι ίσως η πιο κατανυκτική στιγμή της Μεγάλης Σαρακοστής. Αν η Κυριακή είναι η ημέρα της χαράς και της Ανάστασης, η Προηγιασμένη είναι η ακολουθία της πνευματικής δίψας και της αναμονής. Τι είναι με απλά λόγια; Φανταστείτε ότι κατά τη διάρκεια της εβδομάδας, επειδή νηστεύουμε και αγωνιζόμαστε πνευματικά, κουραζόμαστε. Η Εκκλησία, σαν στοργική μητέρα, δεν μας αφήνει χωρίς εφόδια.
Επειδή όμως οι καθημερινές της Σαρακοστής είναι ημέρες πένθους, δεν επιτρέπεται να γίνει κανονική, «πανηγυρική» Λειτουργία. Κατά τη Θεία αυτή Λειτουργία δεν καθαγιάζονται στην Προσκομιδή νέα Τίμια Δώρα, αλλά για τη Θεία Μετάληψη προσφέρονται τα καθαγιασμένα από την προηγούμενη Κυριακή, εξ ου και η ονομασία της «Προηγιασμένη». Τελείται συνήθως κάθε Τετάρτη και Παρασκευή της Σαρακοστής, καθώς και τις πρώτες τρεις ημέρες της Μεγάλης Εβδομάδας, προσφέροντας μια πνευματική ανάσα μέσα στο αυστηρό κλίμα της νηστείας.
Η στιγμή που ο Κύριος περνά ανάμεσά μας Η πιο ιερή στιγμή είναι η Μεγάλη Είσοδος. Εδώ υπάρχει μια σημαντική διαφορά: Στις άλλες Θείες Λειτουργίες, ο ιερέας μεταφέρει τον άρτο και το κρασί που πρόκειται να καθαγιαστούν και να μετουσιωθούν σε Σώμα και Αίμα Κυρίου. Ενώ στην Προηγιασμένη, ο ίδιος ο Χριστός είναι ήδη παρών πάνω στο Δισκάριο ως Σώμα και Αίμα. Καθώς ο ιερέας μεταφέρει τα Θεία Τίμια Δώρα μέσα στον ναό, επικρατεί απόλυτη σιωπή και όλοι οι πιστοί γονατίζουν μέχρι το έδαφος. Σύμφωνα με την παράδοση της Εκκλησίας μας, εκείνη την ώρα ο Κύριος περνά ανάμεσα στους παρευρισκόμενους.
Δεν είναι απλώς μια τελετή· είναι μια πνευματική «επίσκεψη» όπου ο Θεός: Ευλογεί τους πιστούς που Τον περιμένουν με ταπεινότητα. Επικοινωνεί μυστικά με την ψυχή του καθενός, δίνοντας δύναμη για το υπόλοιπο της νηστείας. Γιατί να την παρακολουθήσει κανείς; Γιατί είναι μια ευκαιρία να «χαμηλώσουμε τους θορύβους» του κόσμου.
Το ημίφως της εκκλησίας, τα πένθιμα άμφια και οι αργοί ύμνοι μας βοηθούν να νιώσουμε ότι ο Χριστός δεν είναι μακριά, αλλά συμπορεύεται μαζί μας στις δυσκολίες μας. Είναι το πνευματικό μας «φάρμακο» για να αντέξουμε μέχρι το Πάσχα, αλλά και σε κάθε τι που μας βαραίνει και μας ταλαιπωρεί. Κλείνοντας, 140ός Ψαλμός: «Κατευθυνθήτω η προσευχή μου, ως θυμίαμα ενώπιόν σου· έπαρσις των χειρών μου, θυσία εσπερινή». Μετάφραση: Ας υψωθεί η προσευχή μου προς Εσένα σαν το άρωμα του θυμιάματος· και η ύψωση των χεριών μου ας είναι σαν την εσπερινή θυσία.
