Την ανάγκη διασφάλισης διακριτών πόρων για τις ορεινές και τις νησιωτικές περιοχές, τόσο στο Εθνικό Πρόγραμμα Ανάπτυξης όσο και στον νέο ευρωπαϊκό προϋπολογισμό 2028-2034, ανέδειξε ο υφυπουργός παρά τω Πρωθυπουργώ, Θανάσης Κοντογεώργης, στην ομιλία του στο ετήσιο συνέδριο της ΚΕΔΕ, στη θεματική ενότητα «Περιφερειακή Ανάπτυξη & Εδαφική Συνοχή: Νησιωτικότητα, Ορεινότητα & Αγροτική Οικονομία».
«Νησιωτικότητα, ορεινότητα και αγροτική οικονομία δεν είναι τρία ξεχωριστά θέματα. Είναι τρεις όψεις του ίδιου ερωτήματος: αν ένας άνθρωπος μπορεί να ζει, να εργάζεται και να δημιουργεί στον τόπο του, όπου κι αν βρίσκεται αυτός ο τόπος», σημείωσε ο κ. Κοντογεώργης.
Ο υφυπουργός υπογράμμισε ότι η κυβέρνηση έχει εξασφαλίσει απευθείας χρηματοδότηση περίπου 13 δισ. ευρώ για τους δήμους, μέσω ΕΠΑ, ΕΣΠΑ, Ταμείου Ανάκαμψης, ΠΑΑ και ΣΣ-ΚΑΠ. Πρόκειται για έργα που έχουν ολοκληρωθεί ή υλοποιούνται αυτή τη στιγμή. Από αυτά, 2,2 δισ. ευρώ κατευθύνονται σε σχολεία και εκπαίδευση, 2,2 δισ. ευρώ στο περιβάλλον, 1,6 δισ. ευρώ σε υγεία και κοινωνική πρόνοια, 1,4 δισ. ευρώ σε ύδρευση, άρδευση και λειψυδρία και 1,2 δισ. ευρώ σε αναπλάσεις. Επιπλέον, 793 εκατ. ευρώ αφορούν την αποκατάσταση από φυσικές καταστροφές. Σε αυτά προστίθενται 3 δισ. ευρώ από το πρόγραμμα «Αντώνης Τρίτσης», καθώς και τα 6+2 μέτρα για τους δήμους που ανακοίνωσε χτες ο πρωθυπουργός.
Εθνικός σχεδιασμός: Περιφέρεια 2030
Στο πλαίσιο της Εθνικής Στρατηγικής για την Περιφερειακή και Τοπική Ανάπτυξη, εκπονούνται 50 Τοπικά Σχέδια Ανάπτυξης, ένα για κάθε περιφερειακή ενότητα, δύο κύκλους διαβούλευσης και περισσότερους από 1.000 τοπικούς φορείς «ενώνουμε για πρώτη φορά σε ένα ενιαίο σχέδιο τον κυβερνητικό σχεδιασμό, τις προτεραιότητες της Αυτοδιοίκησης και το ιδιαίτερο αφήγημα κάθε τόπου».
Για τις ορεινές περιοχές, ο κ. Κοντογεώργης ανέφερε ότι, μαζί με το υπουργείο Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, επεξεργάζεται μηχανισμό διακριτής, ποσοστιαίας κατανομής πόρων στο Εθνικό Πρόγραμμα Ανάπτυξης 2026-2030, ιδιαίτερα στα Περιφερειακά Προγράμματα. Αναφέρθηκε επίσης στο έργο της νέας Ειδικής Γραμματείας Ορεινών Περιοχών και στη Ρήτρα Ορεινότητας. Τέλος, στάθηκε στις δέκα νέες ολοκληρωμένες χωρικές στρατηγικές που επεξεργάζεται η κυβέρνηση, στο πρότυπο της ΟΧΕ Αγράφων, αλλά και στην ενίσχυση της τηλεργασίας, στην ψηφιοποίηση που μειώνει την απόσταση από το κέντρο και στις δυνατότητες της τηλεϊατρικής.
Για τη νησιωτικότητα, σε συνεργασία με το υπουργείο Ναυτιλίας και Νησιωτικής Πολιτικής, συγκροτείται Κυβερνητική Επιτροπή ως μόνιμο όργανο διυπουργικού συντονισμού, υπό τον αντιπρόεδρο της κυβέρνησης. Παράλληλα, ενεργοποιείται η Ρήτρα Νησιωτικότητας και σχεδιάζονται Παρατηρητήριο Κόστους και Πίνακας Δεικτών Νησιών. «Θέλουμε να μετράμε το πρόσθετο κόστος της απόστασης, της μεταφοράς και της εποχικότητας, αντί να το αφήνουμε κρυμμένο πίσω από τους εθνικούς μέσους όρους», δήλωσε.
Για την αγροτική οικονομία, ο υφυπουργός ανέδειξε τον ρόλο των δήμων στις υποδομές, με σχεδόν 400 εκατ. ευρώ για αγροτική οδοποιία. Ιδιαίτερη σημασία απέδωσε στα μεγάλα αρδευτικά έργα που θα υπογραφούν άμεσα στη Μεσσηνία: το ΣΔΙΤ 126 εκατ. ευρώ του φράγματος Μιναγιώτικου και τα αρδευτικά δίκτυα του φράγματος Φιλιατρινού, προϋπολογισμού 52 εκατ. ευρώ.
Νέος ευρωπαϊκός προϋπολογισμός
Μιλώντας για το νέο Πολυετές Δημοσιονομικό Πλαίσιο, ο κ. Κοντογεώργης αναφέρθηκε στη νέα αρχιτεκτονική που προβλέπει ένα ενιαίο Εθνικό και Περιφερειακό Σχέδιο Εταιρικής Σχέσης ανά κράτος-μέλος, με ορόσημα στα πρότυπα του Ταμείου Ανάκαμψης, ένα σχέδιο συνεργασίας κυβέρνησης και Αυτοδιοίκησης. «Η Περιφέρεια 2030 είναι ήδη η βάση της εθνικής προετοιμασίας, γιατί για εμάς η αξία των πόρων συνοχής συνδέεται με την ισόρροπη ανάπτυξη της χώρας», σημείωσε, τονίζοντας τον ουσιαστικό ρόλο των περιφερειών και των δήμων.
Στο πλαίσιο ενίσχυσης της εδαφικής συνοχής, η κυβέρνηση αποδίδει ιδιαίτερη αξία σε πρόσθετη κατανομή για την ορεινότητα και τη νησιωτικότητα, πέρα από τα γενικά κοινωνικοοικονομικά κριτήρια, καθώς και συντελεστή εδαφικού κόστους. Όπως σημείωσε, η ελληνική Προεδρία του Συμβουλίου της ΕΕ, το δεύτερο εξάμηνο του 2027, θα είναι μοναδική ευκαιρία για να προωθηθεί αυτή η συζήτηση.
Κλείνοντας, ο υφυπουργός τόνισε: «Η δημογραφική πρόκληση δεν θα κερδηθεί μόνο από το κεντρικό κράτος. Κανένα εθνικό σχέδιο δεν μπορεί να πετύχει χωρίς την Αυτοδιοίκηση. Το μέλλον της Ελλάδας χτίζεται στην περιφέρεια. Στα νησιά, στα βουνά, στον κάμπο. Και αυτό το μέλλον μπορούμε να το χτίσουμε μόνο μαζί». Πηγή: ΑΠΕ-ΜΠΕ
